Thanh Hà

Tokyo phản ứng mạnh mẽ sau vụ Không quân Trung Quốc tập trận trong vùng biển chiến lược ở Hoa Đông. Theo thông cáo ngày 26/09/2016 của bộ Quốc Phòng, 8 chiếc máy bay Nhật Bản đã xuất kích ngay khi phát hiện chiến đấu cơ Trung Quốc bay qua eo biển Miyako vào hôm qua.

Trả lời báo chí sáng nay tại Tokyo, phát ngôn viên phủ thủ tướng Nhật, Yoshihide Suga cho biết thêm : cho dù không vi phạm không phận của Nhật Bản nhưng đây là lần đầu tiên chiến đấu cơ Trung Quốc bay qua khu vực eo biểu Miyako, cách không xa quần đảo có tranh chấp chủ quyền Senkaku/Điếu Ngư. Đây là nơi từ năm 2013 Trung Quốc đã đơn phương tuyên bố thành khu vực « vùng nhận dạng phòng không AZID » bất chấp sự chống đối của Nhật Bản và đồng minh Hoa Kỳ.

Cũng trong buổi họp báo sáng nay (26/09/2016) phát ngôn viên của thủ tướng Nhật nhấn mạnh Tokyo « không thể chấp nhận để không phận trong vùng gần quần đảo Senkaku thuộc về Trung Quốc ».

Eo biển Miyako nằm giữa hai đảo Miyako và Okinawa của Nhật Bản, được Trung Quốc xem là một vùng chiến lược, cửa ngõ mở ra tây Thái Bình Dương.

Bắc Kinh hôm qua thông báo đã tiến hành một cuộc tập trận trên không ở Biển Hoa Đông, huy động hơn 40 máy bay, trong đó có chiến đấu cơ, máy bay oanh tạc và máy bay tiếp liệu, mô tả đây là một cuộc « tập trận thường lệ » trong vùng nhận dạng phòng không của Trung Quốc với mục đích « bảo vệ chủ quyền an ninh quốc gia và gìn giữ hòa bình ».

Hãng tin Bloomberg nhắc lại tháng 5/2016 một số phi vụ của Không quân Trung Quốc từng bay ngang eo biển Miyako, nhưng cuộc tập trận ngày 25/09/2016 đã huy động một số lượng máy « lớn chưa từng thấy ». Theo lời một viên tướng về hưu của Trung Quốc, « sự kiện chưa từng xảy ra » nói trên « nhằm tăng cường khả năng tác chiến ở biển khơi » của quân đội Trung Quốc.

Sự hiện diện của máy bay Trung Quốc và Nhật Bản trên bầu trởi Biển Hoa Đông một lần nữa cho thấy căng thẳng giữa Bắc Kinh và Tokyo chưa có dấu hiệu thuyên giảm.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160926-may-bay-nhat-ban-khan-cap-xuat-khich-khi-phat-hien-chien-dau-co-trung-quoc-tren-bien

Hôm thứ Hai, Nhật Bản cảnh báo Trung Quốc về việc nước này đưa chiến đấu cơ đến vùng lãnh thổ có tranh chấp, nơi cả hai nước đều tuyên bố chủ quyền, trên Biển Hoa Đông.

Hôm Chủ nhật, Trung Quốc đã đưa các chiến đấu cơ đến không phận khu vực eo biển Miyako, phía đông quần đảo Senkaku do Nhật Bản kiểm soát. Trung Quốc cũng tuyên bố chủ quyền trên quần đảo này và gọi tên là đảo Điếu Ngư. Các giới chức Trung Quốc cho biết có khoảng 40 máy bay đã tham gia vào hoạt động trên.

Theo AP, Nhật Bản đã truy đuổi ít nhất một chiến đấu cơ sau khi máy bay của Trung Quốc bay qua khu vực này.

Nhật Bản nói chiếc máy bay trên không vi phạm không phận Nhật Bản, nhưng đây là lần đầu tiên chiến đấu cơ của Trung Quốc bay qua eo biển này.

Thủ tướng Nhật Shinzo Abe nói với quốc hội hôm thứ Hai rằng Nhật sẽ “không bao giờ tha thứ cho những nỗ lực đơn phương thay đổi hiện trạng” trong những vùng biển có tranh chấp hoặc “bất cứ nơi nào khác trên thế giới”.

http://www.voatiengviet.com/a/nhat-nghi-ngo-hoat-dong-cua-chien-dau-co-trung-quoc/3525208.html

Philippines và Mỹ sẽ tập trận chung vào tháng 10 ở Luzon và Palawan, gần khu vực tranh chấp ở Biển Đông.

Loan báo đưa ra hôm 25/9, trong bối cảnh Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte có những thông điệp trái ngược về chính sách ngoại giao.

1.400 lính Mỹ ở Okinawa, Nhật Bản, và 500 lính Philippines sẽ tập trận ở đảo Luzon và ở Palawan từ 4 đến 12/10.

Từ ngày nhậm chức hồi tháng Sáu, ông Duterte đã có những tuyên bố trái ngược về Trung Quốc và Mỹ.

Nhưng tuần rồi, ông nói Philippines vẫn cần quân đội Mỹ tuy trước đó tuyên bố sẽ chấm dứt việc tuần tra chung trên biển.

Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte sẽ thăm Việt Nam từ ngày 28 đến 29/9.

Dự kiến ông Duterte sẽ thăm Trung Quốc, Nhật Bản vào tháng 10.

http://www.bbc.com/vietnamese/world/2016/09/160925_philippines_us_military_drills

Trong những năm gần đây, Hoa Kỳ đã củng cố liên minh với các nước châu Á, gia tăng trao đổi mậu dịch và tăng cường sự hiện diện quân sự trong khu vực. Chính sách « xoay trục » sang châu Á của tổng thống Obama chính là nhằm kềm chế sự trỗi dậy « hoà bình » của Trung Quốc. Nhưng theo tờ nhật báo Anh The Guardian, trong một bài viết đăng trên mạng ngày 25/09/2016, chính sách « xoay trục » này đã thất bại.

Tờ báo này ghi nhận rằng, kế hoạch của ông Obama thúc đẩy tự do mậu dịch ở châu Á Thái Bình Dương mà không bao gồm Trung Quốc, thông qua hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương TPP, hiện đang bị đe dọa. Vào tuần trước, thủ tướng Nhật Shinzo Abe đã tuyên bố rằng TPP là một « cột trụ » quan trọng của ảnh hưởng của Mỹ trong tương lai. Ông Abe cho rằng thành công hay thất bại của hiệp định này sẽ ảnh hưởng đến hệ thống tự do mậu dịch toàn cầu, cũng như đến môi trường chiến lược ở châu Á-Thái Bình Dương.

Lời cảnh báo của thủ tướng Nhật phản ánh mối lo ngại của Tokyo rằng một lần nữa ông Obama lại tỏ ra là một đối tác không đáng tin cậy và sẽ không thuyết phục được Quốc hội phê chuẩn hiệp định TPP. Chưa gì hiệp định này đã bị hai người có khả năng kế nhiệm ông Obama là Hillary Clinton và Donald Trump bác bỏ.

Cũng theo The Guardian, một bằng chứng khác cho thấy chính sách “xoay trục » của ông Obama đã thất bại, đó là Washington đã không ngăn chận được Trung Quốc xây các đảo nhân tạo ở Biển Đông. Các cuộc tuần tra bảo vệ « tự do hàng hải » của các chiến hạm Mỹ, mà sắp tới đây sẽ có sự hỗ trợ của hải quân Nhật, chẳng có tác dụng gì đáng kể, mà chỉ làm gia tăng nguy cơ xung đột quân sự trực tiếp giữa Hoa Kỳ với Trung Quốc.

Chính vì thấy những dấu hiệu yếu kém của Mỹ mà một số đồng minh phải tự lo lấy thân. Vào tuần trước có tin là Đài Loan cũng đang củng cố phòng thủ trên đảo Ba Bình, đảo duy nhất mà Đài Bắc kiểm soát ở Trường Sa.

Đáng nói hơn cả là vào tuần trước tổng thống Philippines Duterte tuyên bố rằng Manila sẽ ngưng hợp tác với Hoa Kỳ về tuần tra trên Biển Đông và theo ông, Trung Quốc là đối tác mạnh hơn. Tất nhiên những tuyên bố nói trên của tổng thống Duterte phản ánh sự tức giận của ông trước chỉ trích của Mỹ về những vi phạm nhân quyền ở Philipines, hơn là một sự chuyển hướng chiến lược. Nhưng điều này dĩ nhiên làm Bắc Kinh hoan hỉ.

Các quốc gia khác trong khu vực thì thận trọng hơn, một thái độ được Bắc Kinh khuyến khích, theo đúng chiến thuật « chia để trị ». Trong tháng này, thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc đã đồng ý với chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình rằng « hợp tác trên biển thông qua đối thoại hữu nghị » là cách tốt nhất. Nhưng giống như Trung Quốc, Hà Nội cũng đang nhanh chóng xây dựng khả năng quân sự và củng cố liên minh với nhiều nước, trong đó có Ấn Độ, dự phòng cho thời kỳ sau này quan hệ với Bắc Kinh bớt « hữu nghị » hơn.

Cũng theo The Guardian, một dấu hiệu khác cho thấy các nước khu vực bớt tin tưởng vào Hoa Kỳ, đó là thượng đỉnh ASEAN ở Viêng Chăng trong tháng này đã tránh nhắc đến phán quyết của Tòa Trọng tài Thường trực về Biển Đông.

Sự bất lực của Obama khiến dư luận ở Nhật và các nước khác đặt câu hỏi về tính đáng tin cậy của chiếc dù an ninh Mỹ, và khiến những thành phần dân tộc chủ nghĩa cực đoan ở nước này có thêm lý do để đòi chính phủ Tokyo phải nhanh chóng tái vũ trang, thậm chí triển khai vũ khí nguyên tử của riêng mình.

Lầu năm góc nay đã chính thức xem Trung Quốc là một « mối đe dọa », cho thấy kể từ nay ngày càng khó tránh xung đột quân sự giữa hai cường quốc hàng đầu thế giới. Một nghiên cứu gần đây đã đi đến kết luận là trong trường hợp xảy ra xung đột Mỹ-Trung, cả hai bên đều sẽ thiệt hại nặng nề. Nghiên cứu này đề nghị là nếu không tránh được chiến tranh, tốt nhất là Hoa Kỳ nên tấn công trước, trước khi Trung Quốc mạnh hơn và lợi thế quân sự hiện nay của Mỹ suy giảm.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160926-the-guardian-chinh-sach-%C2%AB-xoay-truc-%C2%BB-sang-chau-a-cua-obama-that-bai

Được Hạ Viện Hoa Kỳ tham khảo ý kiến, ngày 21/09/2016, ba chuyên gia Mỹ về luật biển và Biển Đông đã khuyến nghị chính quyền là cần phải có một lập trường cứng rắn hơn, và những biện pháp mạnh mẽ hơn để trị các hành động phi pháp Trung Quốc tại Biển Đông. Họ kêu gọi gia tăng số lượng chiến dịch tuần tra vì quyền tự do hàng hải trong khu vực, đặc biệt thách thức các yêu sách chủ quyền cũng như hành vi phi pháp của Trung Quốc, mà từ lâu nay chưa được chú ý.

Trang thông tin USNI News của Học Viện Hải Quân Mỹ ngày 22/09 đã lược ghi kế sách của các chuyên gia này trong bài « Các chuyên gia yêu cầu có lập trường cứng rắn hơn chống các yêu sách phi pháp tại Biển Đông » (Experts Advocate Harder Stance Against Illegal Claims In South China Sea).

Bài báo trước hết ghi nhận rằng trong cuộc điều trần tại Tiểu Ban Hải Lực thuộc Ủy Ban Quân Vụ Hạ Viện Mỹ, hai giáo sư James Kraska và Adam Erickson thuộc trường Hải Chiến Mỹ, cùng với bà Bonnie Glaser, cố vấn cao cấp tại Trung Tâm Nghiên Cứu Chiến Lược và Quốc Tế CSIS, đều nhất trí rằng sự tuân thủ pháp luật hàng hải ở Biển Đông là điều quan trọng, không chỉ đối với an ninh khu vực, mà còn đối với việc duy trì luật biển ở những nơi khác trên thế giới.

Ngoài việc nhất trí ủng hộ khả năng Hoa Kỳ phê chuẩn Công Ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển, các chuyên gia cho rằng các chiến dịch tuần tra vì quyền tự do hàng hải của Hải Quân Mỹ (FONOPS) cần phải được tăng cường, cả về số lượng lẫn chất lượng, nhưng, như bà Bonnie Glaser đã góp ý, một cách «kín đáo và không phô trương.»

Đánh vào những yêu sách chưa hề bị thách thức

Một trong những kế sách độc đáo được đề xuất là cần phải đánh vào những yêu sách vô lý của Trung Quốc nhưng từ trước đến nay đã bị lơ là.

Tiến sĩ James Kraska, một giáo sư về luật quốc tế, luật đại dương và chính sách, ngoài việc yêu cầu chính quyền Mỹ kéo Nhật Bản vào cùng tham gia tuần tra, cũng đã khuyến nghị rằng : « các chiến dịch tuần tra nên ưu tiên đánh vào một số yêu sách bất hợp pháp (của Trung Quốc) vốn chưa bao giờ bị thách thức, chẳng hạn như các đường cơ sở thẳng cắt ngang Eo Biển Hải Nam mà Trung Quốc muốn tự nhận là vùng nội thủy của họ. Theo như tôi được biết, yêu sách đó chưa bao giờ bị thách thức, ít ra là từ thời Chiến Tranh Việt Nam đến nay. »

Ông Kraska ủng hộ việc Hoa Kỳ có thái độ cứng rắn hơn đối với các tuyên bố trái pháp luật của Trung Quốc về lãnh hải. Theo ông, nếu muốn tuyên bố một vùng lãnh hải, một nước trước hết phải thiết lập một đường cơ sở nơi bờ biển của họ kết thúc, từ đó mở rộng ra 12 hải lý để phân định lãnh hải của mình.

Vấn đề là không có bất kỳ đường cơ sở nào được vạch ra gần quần đảo Trường Sa và chỉ có đường cơ sở bất hợp pháp được thành lập gần quần đảo Hoàng Sa. Điều đó, theo giáo sư Kraska, có nghĩa là « không có lãnh hải hợp pháp nào xung quanh bất kỳ hòn đảo nào trong khu vực. » Đường cơ sở không thể được vẽ ra quanh các hòn đá, các bãi nửa chìm nửa nổi, do vậy, không thể có lãnh hải ở những nơi đó.

Giáo sư Kraska đã tự hỏi : « Tại sao chúng ta lại chấp nhận một giả định về lãnh hải xung quanh một bãi đá chỉ vì một số quốc gia khác tuyên bố rằng họ là sở hữu chủ của thực thể đó ? »

Để giải quyết vấn đề này, tiến sĩ Kraska kiến nghị : « Tôi sẽ đề nghị cho phi cơ bay ngang bãi Vành Khăn (Mischief Reef) ở quần đảo Trường Sa. Dù cho có nước nào đòi chủ quyền chăng nữa, thì thực thể đó vẫn không có không phận quốc gia bên trên, không có lãnh hải xung quanh, đó là những thực thể nơi mà quyền tự do lưu thông trên không và trên biển được áp dụng hoàn toàn ».

Hải Quân Mỹ sai lầm khi tuần tra theo thủ tục đi qua vô hại

Theo giáo sư Kraska, nhìn từ góc độ luật biển, Hải Quân Mỹ đã né tránh việc hành xử đầy đủ quyền trên biển của mình khi thực hiện chuyến tuần tra đầu tiên trong một loạt các chiến dịch tuần tra vì quyền tự do hàng hải vào năm ngoái với tàu khu trục có tên lửa dẫn đường USS Lassen (DDG-82).

Hải Quân Mỹ và Lầu Năm Góc đã xác nhận là họ đã hành động theo thủ tục « đi qua vô hại », với chiếc chiến hạm không sử dụng bất kỳ loại vũ khí hoặc radar nào, cũng như không thực hiện bất kỳ một thao tác tập trận nào khi đi qua một khu vực mà Trung Quốc tuyên bố là của riêng của họ.

Giáo sư Kraska nói : « Tôi thì tôi sẽ không chọn phương thức đi qua vô hại khi muốn thách thức một tuyên bố chủ quyền bất hợp pháp, vì đó là chế độ quá cảnh hạn chế nhất trong luật biển. »

Điều đáng tiếc hơn nữa, theo giáo sư Kraska, là chính quyền Mỹ lại chọn phương thức đi qua vô hại đối với một số thực thể địa lý mà không một nhà nước nào có thể tự nhận chủ quyền vì là bãi cạn nửa chìm, nửa nổi, và thậm chí, ngay cả khi bị một nước tuyên bố chủ quyền, cũng không được quyền có lãnh hải bao quanh.

Vì vậy, giáo sư Kraska cho rằng tuần tra theo cách thức mà Hải Quân Mỹ đã làm gần một thực thể như vậy là điều hoàn toàn vô nghĩa, thậm chí lại còn hàm ý công nhận sự tồn tại của lãnh hải bao quanh.

Phải đánh vào việc Bắc Kinh dùng dân quân biển

Ngoài việc nhất trí rằng Hoa Kỳ cần phải dứt khoát hơn trong việc chống lại các yêu sách chủ quyền bất hợp pháp của Trung Quốc, các chuyên gia cũng thảo luận về việc Trung Quốc đã cố gắng áp đặt những tuyên bố này – không phải chủ yếu thông qua các tàu chiến vỏ xám của Hải Quân, mà còn bằng đội tàu Hải Cảnh vỏ trắng, và đội tàu vỏ xanh của lực lượng dân quân biển, hiếm khi được nhắc đến.

Theo tiến sĩ Andrew Erickson, một giáo sư về chiến lược tại Viện Nghiên cứu về Trung Quốc Trên Biển thuộc trường Hải Chiến Mỹ, « Đừng nên ngộ nhận, đó là lực lượng do Nhà Nước Trung Quốc tổ chức, phát triển và kiểm soát, hoạt động dưới quyền chỉ huy trực tiếp của giới quân sự. » Tàu của lực lượng dân quân biển Trung Quốc, chủ yếu là tàu đánh cá với vỏ cứng được gia cố, có lan can bảo vệ khi đâm vào tàu khác, và vòi rồng để quấy rối đối phương.

Tại phiên điều trần, giáo sư Erickson khẳng định : « Đây là một lực lượng phát triển mạnh trong bóng tối mà Bắc Kinh có thể dễ dàng phủ nhận sự tồn tại…, nhưng chúng ta có đủ khả năng lôi lực lượng này ra ánh sáng… »

Theo ghi nhận của giáo sư Erickson, trong cuộc tuần tra vào năm ngoái, chiến hạm Mỹ Lassen đã bị vô số « tàu thương mại nhỏ mang đặc trưng của các tàu dân quân biển tiếp cận và khiêu khích, tựa như đã đoán trước được sự hiện diện của tàu Mỹ ».

Mỹ phải vạch trần tính chất thâm hiểm của việc dùng dân quân biển

Đối với giáo sư Erickson : « Không ai biết được những gì Trung Quốc đã từng dự định thực hiện, hoặc sẽ thực hiện sau này, dựa trên những hình ảnh mà họ đã thu được. Vì vậy, trước khi Trung Quốc có thể đẩy chúng ta hoặc một trong các đồng minh hay đối tác của chúng ta vào một hoàn cảnh tế nhị là phải đối đầu với những ‘ngư dân vô tội’, thì chính quyền Mỹ phải vạch trần trước công luận bản chất và hành động thực thụ của lực lượng trên biển thứ ba này của Trung Quốc ».

Giáo sư Erickson rất lo lắng trước nguy cơ lực lượng dân quân biển Trung Quốc có thể tấn công một tàu chiến của Hoa Kỳ, dẫn đến kịch bản trong truyện Gulliver phiêu lưu ký, với việc chàng Gulliver bị những người tí hon ở xứ Lilliput bắt giữ.

Đối với chuyên gia Erickson, để tránh bị hạm đội tàu vỏ xanh này ngăn trở, chính quyền Mỹ tới đây cần phải công bố một báo cáo chính sách toàn diện về tự do hàng hải và xem xét cách Trung Quốc sử dụng tất cả các phương tiện trên biển của họ để ngăn chặn tự do trên biển.

« Chúng ta không thể chấp nhận một tình huống theo đó Hải Quân của họ thì ôm hôn Hải Quân của chúng ta để học cách vận hành tốt nhất và để giả vờ làm một loại cảnh sát tốt, trong khi hai lực lượng biển khác của họ – Hải Cảnh và dân quân biển – thì đóng vai trò của những cảnh sát xấu, làm những công việc bẩn thỉu ở Biển Đông ».

Các đề nghị khác

Chuyên gia Glaser đã đề nghị tài trợ đầy đủ cho Sáng Kiến An Ninh Hàng Hải, dự kiến khoảng 60 triệu đô la trong tài khóa sắp tới. Giáo sư Kraska thì đề nghị đưa thêm tàu chiến Hoa Kỳ đến Biển Đông và Thái Bình Dương để tăng cường sự hiện diện và chứng minh quyết tâm duy trì pháp luật hàng hải. Việc đồn trú các chiếc tàu cận chiến duyên hải LCS tại Singapore là một khởi đầu tốt, nhưng số lượng tàu triển khai trên mặt biển cần phải được tăng thêm nhiều hơn nữa.

Ông Kraska cũng cho rằng, trong trường hợp Thượng Viện Mỹ chưa phê chuẩn Công Ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển, Mỹ nên tuân thủ một chính sách thời tổng thống Reagan, theo đó Mỹ « sẽ công nhận quyền của các nước khác, miễn là các nước đó tôn trọng các quyền hạn và quyền tự do của Mỹ được phản ánh trong Công ước ».

Giáo sư Kraska giải thích thêm : « Quan điểm của tôi là Hoa Kỳ phải trung thực hơn với chính sách của mình, và nếu cần, phải thực hiện các biện pháp đối phó hợp pháp, chống lại các nước như Trung Quốc, hầu tạo ra tình huống tuân thủ luật pháp quốc tế – có nghĩa là tôi khuyến cáo chính quyền Mỹ là không công nhận quyền của Trung Quốc được hoạt động trong lãnh hải và vùng đặc quyền kinh tế của Mỹ nếu tàu chiến, máy bay quân sự Trung Quốc cố phủ nhận quyền của Hoa Kỳ.

Hoa Kỳ cần thông báo cho tàu chiến và phi cơ quân sự Trung Quốc rằng họ không còn được quyền « đi qua vô hại » trong lãnh hải của Mỹ như từng làm ở vùng quần đảo Aleutian vào năm ngoái, hoặc tiến hành các hoạt động quân sự trong vùng đặc quyền kinh tế Mỹ như đang thường xuyên làm ngoài khơi Hawaii và Guam. Mỹ cũng cần thông báo với Trung Quốc rằng đó không phải là việc ăn miếng trả miếng, mà là một biện pháp đối phó, phù hợp với luật quốc tế.

Cuối cùng, Kraska gợi ý rằng nếu Trung Quốc không sẵn sàng chấp nhận phán quyết của Tòa Án Trọng Tài Thường Trực vào tháng Bảy 2016, cho rằng Trung Quốc đã vi phạm UNCLOS với các yêu sách bất hợp pháp của họ, thì các tổ chức quốc tế khác có thể xét xử các vi phạm của Bắc Kinh mà tòa án đã nêu lên.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160926-bien-dong-chuyen-gia-my-doi-nghiem-tri-hanh-vi-phi-phap-cua-bac-kinh

Tú Anh

Báo chí Ấn Độ và Mỹ cùng đưa tin : Trung Quốc có kế hoạch bố trí máy bay không người lái ( drone ) để « quan sát » các vùng biển tranh chấp với láng giềng Đông Nam Á và Nhật Bản.

Trung Quốc từ nay đủ khả năng chế tạo và bố trí máy bay không người lái trên khắp vùng biển từ « Nam Hải cho đến quần đảo Điếu ngư ở biển Hoa Đông, nơi Trung Quốc và Nhật Bản tranh chấp chủ quyền, để theo dõi và vẽ bản đồ ». Thông tin này đến từ tổng giám đốc công ty công nghệ cao cấp TopRS Technology củaTrung Quốc, Lý Anh Thành với  Nhân Dân Nhật Báo, được IANS của Ấn Độ và Washington Times trích lại ngày hôm qua 25/09.

Theo nhân vật này thì máy bay trinh sát của Trung Quốc ZC-5B và ZC-10 thuộc loại « tàng hình » khó bị ra-đa phát hiện. ZC-5B có tầm họat động 1400 km và bay suốt 30 giờ. Mục tiêu là để « bảo vệ chủ quyền Trung Quốc trong việc khai thác tài nguyên khoáng sản và dầu khí, cũng như theo dõi các hành động quân sự ».

Thật ra dự án sử dụng drone tăng cường sức mạnh thống lĩnh biển Đông của Trung Quốc không phải mới có và đã bị giới chuyên gia quốc tế theo dõi từ nhiều tháng nay. Một bài phân tích dài trên báo mạng The Diplomat của Nhật Bản ngày 01/06/2016, cho biết từ đầu năm 2016, Trung Quốc đã bố trí chiến đấu cơ J-11, tên lửa phòng không HQ-9 trên đảo Phú Lâm, đảo lớn nhất của Hoàng Sa (chiếm của Việt Nam vào năm 1974). Đến tháng 04 năm nay, hình ảnh vệ tinh cho thấy Trung Quốc điều thêm máy bay dọ thám không người lái loại BZK-005 ra Phú Lâm.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160926-trung-quoc-che-tao-%C2%AB-drone-%C2%BB-kiem-soat-bien-dong

Sau khi đi thăm Việt Nam trong tuần này, tổng thống Philipines Rodrigo Duterte vào tháng tới sẽ công du Trung Quốc lần đầu tiên, trong bối cảnh mà Bắc Kinh đang cố kéo Manila về phía mình, rời xa liên minh với Mỹ. Để thực hiện mục tiêu này, Trung Quốc tạm dừng công trình xây đảo nhân tạo trên bãi cạn Scarborough mà họ đã chiếm đóng từ năm 2012, theo tờ New York Times ngày 25/09/2016.

Xây đảo nhân tạo trên bãi cạn này và đặt trên đó một căn cứ quân sự vẫn là mục tiêu kế tiếp của Bắc Kinh, nhưng việc tổng thống Duterte lên cầm quyền và liên tiếp đưa ra những lời đe dọa, chữi bới Hoa Kỳ đã làm thay đổi những tính toán của Trung Quốc. Tất nhiên là Bắc Kinh sẽ không bao giờ từ bỏ mục tiêu biến Scarborough thành một căn cứ quân sự lớn, nhưng hiện giờ kế hoạch này dường như đang tạm ngưng.

Theo các nhà phân tích Trung Quốc, điều quan trọng nhất với Bắc Kinh bây giờ là tạo một mối quan hệ hữu nghị với ông Duterte để cố lôi kéo Philippines ra khỏi liên minh với Hoa Kỳ. Xây đảo nhân tạo trên bãi cạn Scarborough vào lúc này sẽ phá hỏng cơ may đạt được mục tiêu nói trên. Một giáo sư về quan hệ quốc tế ở Hồng Kông được New York Times trích dẫn cho biết rằng chính phủ Bắc Kinh vẫn muốn ít ra là Manila giữ thái độ trung lập trong cuộc đối đầu hiện nay giữa Trung Quốc với Hoa Kỳ.

Tờ New York Times nhắc lại rằng vào tháng 7 vừa qua, Tòa án Trọng tài Thường trực đã ra phán quyết chỉ trích nặng nề những hoạt động của Trung Quốc ở Biển Đông, đặc biệt là hoạt động xây đảo nhân tạo trên quần đảo Trường Sa, nằm không xa Philippines. Nhưng Bắc Kinh đã bác bỏ phán quyết đó. Chính quyền Obama đã tuyên bố phán quyết của Tòa Trọng tài mang tính bắt buộc thi hành, nhưng tránh nhấn mạnh quá nhiều vào điểm này.

Lý do là vì, theo New York Times, rất khó mà ngăn chận Trung Quốc tiếp tục xây những cấu trúc quân sự trên các đảo nhân tạo ở Trường Sa, trừ phi dùng vũ lực. Quân đội Mỹ cho biết là 3 trong số 7 đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây ở Trường Sa được thiết kế như những căn cứ quân sự. Theo lời một nhà nghiên cứu quân sự Mỹ, Thomas Shugart, Đá Su Bi ( Subi Reef ) nay có một hải cảng lớn hơn cả Trân Châu Cảng. Cả ba đảo/căn cứ quân sự nói trên có thể được dùng là nơi đồn trú cho 17 ngàn binh lính và một đội phi cơ đủ khả năng chống lại một cuộc can thiệp của Mỹ.

Cũng theo lời ông Shugart, bãi cạn Scarborough có thể trở thành một căn cứ quân sự lớn hơn cả. Bãi cạn này có vị trí chiến lược đặc biêt vì nó chỉ nằm cách 250 km với bờ biển Philippines và Vịnh Subic, nơi đồn trú các chiến đấu cơ phản lực và chiến hạm của Mỹ.

Một khi biến bãi cạn Scarborough thành căn cứ quân sự, Trung Quốc sẽ có thể tung lực lượng ra khắp vùng Biển Đông, từ một « tam giác » căn cứ, cùng với quần đảo Trường Sa ở phía Nam và quần đảo Hoàng Sa ở phía Tây.

Theo lời một giáo sư quan hệ quốc tế ở trường Đại học Nhân dân Trung Quốc, cho dù đối thoại giữa Bắc Kinh với Manila đạt kết quả như thế nào, thì mục tiêu lâu dài của Trung Quốc vẫn là kiểm soát toàn bộ Biển Đông. Hơn nữa, cũng theo vị giáo sư này, tuy ông Duterte đã có thái độ gay gắt với Mỹ, đòi rút lực lượng đặc biệt của Mỹ ra khỏi miền Nam Philippines và dùng những lời thô tục nói về tổng thống Obama, Trung Quốc không dễ gì mà thu phục được sự tin cậy của tổng thống Philippines. Vị giáo sư này cho rằng, thuyết phục Manila từ bỏ quan hệ mật thiết với Washington để ngả theo Trung Quốc, giống như họ đã làm với Lào và Cam Bốt, là chuyện không tưởng.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160926-philippines-lieu-co-bo-my-theo-trung

Một giáo sư ở Hoa Kỳ nói ông Donald Trump ‘sẽ thắng cử tổng thống Mỹ’, căn cứ vào số liệu ông nghiên cứu qua các kỳ bầu tổng thống Mỹ nhiều năm qua.

Trả lời BBC News chiều 26/09, ông Allan Lichtman nói người như ông Trump đáng ra đã bị rớt khỏi cuộc đua từ lâu rồi nhưng năm 2016 là năm ‘đặc biệt’.

Tuy thế, trước cuộc cuộc tranh luận truyền hình tay đôi Hillary Clinton – Donald Trump đầu tiên vào tối 26/09 ở New York, một số trang báo tại Anh cho rằng ông Trump “sẽ thắng cuộc tranh luận” nếu không thua.

Đánh giá về nhân vật đang là ứng viên tổng thống của đảng Cộng Hòa, Giáo sư Lichtman nói:

“Ông Trump bác bỏ cả các bằng chứng khoa học như về biến đổi khí hậu, và khác với bà Clinton, ông cũng không muốn hợp tác với đồng minh nào của Mỹ…”

“Nhưng năm nay, đảng đang cầm quyền tại Hoa Kỳ lại không được ủng hộ và ứng viên đảng này khó thắng,” GS Lichtman nói với chương trình IMPACT trên BBC News tại London qua đường video từ Hoa Kỳ.

Ông Lichtman cũng nói việc dự báo của ông không có nghĩa là ông ủng hộ ứng viên Trump hay ai khác.

Trước đó, ông Lichtman đã nói trên báo chí tiếng Anh rằng cách dự báo của ông dựa trên số liệu lịch sử, chứ không phải là chuyện cảm tính ông hay cử tri ưa ai hơn.

“Đây là một hệ thống dự báo mang tính lịch sử. Tôi xây dựng nói bằng số liệu của các kỳ bầu cử Tổng thống Hoa Kỳ từ 1860 đến 1980, và tôi đã dự đoán đúng mọi cuộc bầu cử từ 1984 đến 2012,” ông được trích lời trên trang The Independent tại Anh tuần qua.

Số phận của Đảng Dân chủ

Ông Lichtman là tác giả cuốn ‘The Keys to the White House’, tựa đề có thể tạm dịch là ‘Chùm chìa khóa vào Nhà Trắng’ nhưng cũng có nghĩa là ‘các vấn đề trọng yếu’ để vào Nhà Trắng.

Chẳng hạn, trong kỳ bầu cử tháng 11/2016 này, ông nêu ra hơn 10 lý do để cho rằng ứng viên Dân chủ sẽ thua.

Sau đây là một số đoạn ông Lichtman nêu ra:

‘Chủ đề 1: uy tín của đảng đang nắm Nhà Trắng qua bầu cử giữa kỳ. Phe Dân chủ vì ‘đập tan’.

Chủ đề 3: tổng thống đương nhiệm không tái tranh cử.

Chủ đề 7: không có biến đổi chính sách quan trọng trong nhiệm kỳ 2 của Obama như Luật Affordable Care Act.

Chủ đề 11: không có thắng lợi ngoại giao lớn.

Chủ đề 12: Hillary Clinton không phải là Franklin Roosevelt.”

Mới hồi tháng 3/2016, trả lời kênh radio BBC Newshour, giáo sư lịch sử Allan Lichtman cho rằng những nhân vật ‘ngoài luồng’ như ông Trump thường không ghi điểm tốt trong các kỳ bầu cử.

Tuy thế, khi đó ông Lichtman đã đoán đúng rằng Donald Trump “sẽ thành ứng viên chính của đảng Cộng hòa”.

Hai ứng viên Hillary Clinton và Donald Trump sẽ có cuộc tranh luận truyền hình tay đôi đầu tiên vào tối 26/09 giờ Hoa Kỳ ở New York.

Các báo tiếng Anh tin rằng ông Trump có thể “thắng cuộc tranh luận” khi chỉ cần “không bị thua”, chứ không nói rằng ông Trump có thể thắng cử cả cuộc chạy đua vào Nhà Trắng.

http://www.bbc.com/vietnamese/world/2016/09/160926_lichtman_trump_prediction

Kamal Ahmed Biên tập viên Kinh tế BBC

Cựu kinh tế gia trưởng của Quỹ Tiền tệ Quốc tế nói với BBC tăng trưởng kinh tế chậm lại ở Trung Quốc là mối đe dọa lớn nhất đối với nền kinh tế toàn cầu.

Ông Ken Rogoff nói không thể loại trừ việc “hạ cánh cứng” đối với một trong các động lực chính của tăng trưởng toàn cầu.

“Trung Quốc đang trải qua một cuộc cách mạng chính trị lớn”, ông nói.

“Và tôi nghĩ rằng nền kinh tế Trung Quốc đang chậm lại nhiều hơn so với số liệu chính thức cho thấy,”

Ông Rogoff nói thêm: “Nếu bạn muốn xem một phần của thế giới có vấn đề về nợ thì hãy tìm hiểu về Trung Quốc. Tín dụng tăng trưởng mạnh tại đây và không thể tiếp diễn như vậy mãi được.”

Ảnh hưởng tới Anh Quốc

Tuần trước, Ngân hàng Thanh toán Quốc tế, tổ chức tư vấn cho các ngân hàng trung ương toàn cầu, cho biết tỷ lệ nợ trong kinh tế của Trung Quốc so với GDP đứng ở mức 30,1%, và điều này dẫn tới lo ngại rằng bùng nổ kinh tế của Trung Quốc dựa trên bong bóng tín dụng bất ổn.

Con số này được Ủy ban chính sách tài chính của Ngân hàng Trung ương Anh mô tả là “rất cao theo chuẩn mực quốc tế”. Và nay người ta sẽ kiểm tra mức độ ảnh hưởng tới các ngân hàng Anh khi kinh tế Trung Quốc bị chững lại.

Các ngân hàng Anh cho vay và có hoạt động kinh doanh trị giá 530 tỉ USD tại Trung Quốc, tính gồm cả Hong Kong. Tức là khoảng 16% toàn bộ tài sản của nước ngoài là do các ngân hàng Anh nắm.

‘Lo lắng’

“Mọi người đều nói tình hình Trung Quốc là khác vì nhà nước sở hữu tất cả mọi thứ nên họ có thể kiểm soát”, ông Rogoff, nay là giáo sư kinh tế tại Đại học Harvard, nói.

“Chỉ tới một thời điểm nào đó thôi. Chắc chắn là đáng lo về khả năng hạ cánh cứng ở Trung Quốc.

“Chúng ta đang thấy có việc hạ cánh đã khá gấp và tôi lo rằng Trung Quốc ngày càng trở thành vấn đề.

“Chúng ta chủ quan với suy nghĩ rằng bất cứ điều gì đang xảy ra ở châu Âu hay Nhật Bản thì ít nhất là còn có Trung Quốc. Nhưng vấn đề là nếu không có Trung Quốc thì không có nền kinh tế nào thế chỗ.

“Tôi nghĩ rằng Ấn Độ có thể sẽ có lúc có kinh tế ở mức đó nhưng hiện đang bị đuối quá về kích cỡ nên không thể đóng vai trò thay thế.”

Ông Rogoff nói rằng các nền kinh tế châu Âu và Hoa Kỳ phải đảm bảo họ “đứng được trên đôi chân của mình” trước khi bất kỳ việc kinh tế chững lại nào bắt đầu xảy ra.

“IMF đã hạ dự báo tăng trưởng toàn cầu trong chín năm liên tiếp và chắc chắn là có việc đồn đoán là họ sắp làm điều đó một lần nữa,” ông nói.

Ngoài chủ đề Trung Quốc, ông nói rằng có một mức bất an trên thế giới đối với các chủ đề như liệu Donald Trump hay Hillary Clinton sẽ chiến thắng trong kỳ bầu cử tại Hoa Kỳ.

Ông lập luận rằng khó có thể đánh giá ông Trump sẽ làm gì nếu thắng cử, và nếu bà Clinton thắng thì có thể có kế hoạch của bà chi tiêu cho các dự án hạ tầng sẽ bị Hạ viện cho đảng Cộng hòa nắm quyền kiểm soát cản trở.

“Chắc chắn là tôi lo ngại, có thể lo ngại nhiều hơn với chiến thắng thuộc về ông Trump, chỉ vì chúng ta sẽ không biết những gì sẽ xảy ra tiếp theo”, ông Rogoff nói.

“Tôi không thích chính sách mậu dịch [bảo hộ] của cả hai ứng cử viên. Tôi nghĩ rằng mậu dịch tự do đã làm lợi cho Hoa Kỳ rất nhiều trong vị trí nền kinh tế đầu tàu. Vì vậy, đánh giá trên góc độ của một nhà kinh tế, thì đây là một cuộc bầu cử nhiều đau đớn.”

Tác động của Brexit

Ông Rogoff nói không rõ Brexit sẽ có những tác động gì đốiv ưới nền kinh tế Vương quốc Anh vì vẫn chưa thể xác định mô hình mậu dịch có thể được chấp nhận qua đàm phán cũng như đánh giá nền nền kinh tế châu Âu sẽ ra sao vào thời điểm nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu.

Mặc dù khen Ngân hàng Trung ương Anh có phản ứng chủ động sau kết quả trưng cầu dân ý, ông Rogoff nói rằng các ngân hàng trung ương đang trong vị trí khó xử.

“Chính sách tiền tệ có giới hạn của nó – chính sách tiền tệ không phải là thuốc chữa bách bệnh,” ông nói.

“Thực ra không nên khen ngợi các ngân hàng trung ương quá nhiều khi mọi thứ tốt, và rồi đổ lỗi cho họ khi mọi việc có diễn biến xấu.

“Nhưng chính sách tiền tệ không làm cho một nền kinh tế già cỗi có thế trẻ lại, nó không làm cho một nền kinh tế ít sang tạo bỗng nhiên đổi mới, nó không làm cho một nền kinh tế với khu vực ngân hàng trì trệ lại tự nhiên khỏe mạnh.

“Tôi có một mối quan ngại về chính sách tiền tệ tại thời điểm này – tức là chính sách phải đảm nhận vai trò mà vốn dĩ không được thiết kế để đảm đương vai trò đó. Tức là người ta được yêu cầu áp dụng chính sách “tiền trực thăng”, tức là in tiền để tài trợ cho chi tiêu chính phủ hoặc tài trợ tiền mặt cho người dân.

Ở châu Âu, các ngân hàng trung ương đang mua một tỷ lệ đáng kể nợ của doanh nghiệp trên thị trường – đó là những gì được làm ở Trung Quốc, Ấn Độ, và Nhật Bản.

“Có nhiều thứ áp lực khác và tôi lo là về dài hạn thì các ngân hàng trung ương đang mất đi vị thế độc lập của họ.”

http://www.bbc.com/vietnamese/business/2016/09/160926_china_slowdown_biggest_risk

Thỏa thuận hòa bình lịch sử ở Colombia

Tổng thống Colombia Juan Manuel Santos nói hòa bình với nhóm nổi dậy Farc sẽ giúp thúc đẩy kinh tế và hàn gắn xã hội.

“Chiến tranh luôn tốn kém hơn hòa bình,” ông nói với BBC.

Ông Santos và lãnh đạo Farc Timoleon Jimenez, có biệt danh Timochenko, sẽ ký thỏa thuận hòa bình lịch sử trong ngày thứ Hai.

Nhưng Tổng thống Colombia nói sẽ mất thời gian để xã hội phục hồi sau hơn năm thập niên xung đột.

Thành đảng chính trị

Farc sẽ trở thành một đảng chính trị theo thỏa thuận.

Thỏa thuận hòa bình được thông qua tháng rồi sau gần bốn năm đàm phán ở thủ đô Havana của Cuba.

Ngừng bắn song phương đi vào hiệu lực năm ngày sau đó, chấm dứt xung đột trên thực tế.

Xung đột 52 năm đã làm chết khoảng 260.000 người, sáu triệu người mất nhà cửa.

Farc sẽ có 180 ngày để giải giáp, và đưa 7.500 lính vào khu phi quân sự do LHQ lập ra.

Ân xá sẽ dành cho “các tội chính trị” nhưng không áp dụng cho thảm sát, tra tấn, hãm hiếp.

Farc đồng ý ngừng sản xuất ma túy ở các vùng do họ kiểm soát.

Farc sẽ trở thành đảng chính trị, được 10 ghế trong quốc hội 268 thành viên.

Nhóm này sẽ ra khỏi danh sách tổ chức khủng bố của EU sau khi ký thỏa thuận.

http://www.bbc.com/vietnamese/world/2016/09/160926_farc_colombia_peace_deal

Dalian Wanda của Trung Quốc nâng tầm cạnh tranh với Walt Disney khi mở công viên giải trí thứ hai của họ trong nước.

Vào thứ Bảy, công ty này chào đón lượt du khách đầu tiên đến với công viên 5,1 tỷ đôla ở Hợp Phì, nơi có cả các khách sạn và trung tâm mua sắm.

Công ty dự kiến xây dựng tầm 20 công viên khác trên toàn Trung Quốc vào năm 2020.

Dalian Wanda thẳng thắn bày tỏ về sự cạnh tranh với công ty Walt Disney của Mỹ khi họ khai trương công viên giải trí đầu tiên của mình tại Trung Quốc vào tháng Sáu.

Trong tháng Năm, Wanda khai trương công viên giải trí đầu tiên của mình tại Nam Xương chỉ vài tuần trước khi Disney khai trương công viên của họ ở Thượng Hải .

Tại lễ khai mạc Nam Xương, chủ sở hữu của Wanda và người đàn ông giàu nhất Trung Quốc, Wang Jianlin, nói rằng ông muốn tránh khỏi nhập khẩu phương Tây và muốn xây dựng một thương hiệu toàn cầu dựa trên nền văn hóa Trung Quốc.

Phân tích: Robin Brant, Bản tin BBC, Shanghai

Walt Disney muốn phát triển rất lớn ở một nơi tại Trung Quốc: Thượng Hải. Dalian Wanda có hướng đi nhỏ hơn, sự hiện diện rẻ hơn ở nhiều nơi hơn. Hai công ty có chiến lược rất khác nhau trong nước.

Canh bạc 5,5 tỷ đô của Disney tại Thượng Hải là một người khổng lồ của khu liên hợp vui chơi giải trí.

Mặc dù chủ tịch của Wanda ông Wang Jianlin thể hiện tham vọng đối đầu với Disney trong chính trò chơi của họ, cách thực hiện của ông hoàn toàn khác. Có ít “trải nghiệm” tổng thể hơn – trò chơi cảm giác mạnh ít hơn cùng với một số nhân vật hoạt hình và các khách sạn và cửa hàng với quy mô nhỏ hơn.

Điểm thu hút của Wanda có vẻ là một ngày đi chơi – rẻ hơn – nhưng cũng vui như vậy.

Cho đến nay, Disney vẫn dẫn trước đáng kể trong phần quan trọng của bài toán này – sở hữu trí tuệ. Với Star Wars và lực lượng các nhân vật của Marvel thêm vào với Mickey Mouse, họ có nhiều điều để lôi kéo các gia đình.

Wanda hiện đang tìm cách phát triển điều gì đó tương tự với chuỗi rạp chiếu phim lớn của họ và công ty sản xuất độc lập được thành lập vững chắc của Mỹ Legendary Entertainment, mà họ mua hồi đầu năm nay.

Trong một cuộc phỏng vấn hồi tháng Năm với đài truyền hình nhà nước CCTV, ông Wang cho biết hồi tháng Năm rằng Wanda muốn “đảm bảo Disney không có lợi nhuận trong khoảng 10-20 năm trong lĩnh vực kinh doanh này tại Trung Quốc”

Công viên Disney tại Thượng Hải là công viên giải trí thứ sáu và thứ tư bên ngoài nước Mỹ sau khi Paris, Tokyo và Hồng Kông.

Một số công viên giải trí đang được Wanda xây dựng thêm, một tại Cáp Nhĩ Tân dự kiến sẽ mở cửa vào năm 2017 và tiếp theo tại Thanh Đảo, Quảng Châu và Vô Tích trong năm 2018 và 2019.

Công viên phim của Wanda ở thành phố Vũ Hán khai trương vào năm 2014 nhưng bất ngờ đóng cửa để nâng cấp vào cuối tháng Bảy.

Sự đối đầu giữa Dalian Wanda và Walt Disney nảy ra khi nền kinh tế giảm sút của Trung Quốc ảnh hưởng đến chi tiêu của người tiêu dùng trong nước. Tại chi nhánh rạp chiếu phim của Wanda, số lượng vé bán ra chỉ tăng 12,8% trong quý II so với 61% trong lần đầu tiên.

http://www.bbc.com/vietnamese/business/2016/09/160926_dalian_wanda_theme_park

Đại sứ Hoa Kỳ cáo buộc Nga về những cuộc đánh bom “dã man” nhắm vào thành phố Aleppo của Syria.

Tại cuộc gặp khẩn cấp của Hội đồng Bảo an Liên hiệp Quốc, bà Samantha Power nói Nga đã dối trá hoàn toàn về những vụ ném bom ở Syria.

Bà nói Nga và chính phủ Syria đã “phá hủy hầu hết những gì còn lại của thành phố biểu tượng của Trung Đông”.

Phía Nga nói các lực lượng Syria đang cố đẩy lùi quân khủng bố ra khỏi Aleppo và cố gắng ít gây thiệt hại nhất đến người dân.

Đại sứ Vitaly Churkin không nói các lực lượng của Nga có tham chiến.

Nhưng ông nói hòa bình cho Syria hiện là “nhiệm vụ bất khả thi”. Ông cũng cáo buộc các nhóm vũ trang đối lập phá hoại thỏa thuận đình chiến.

Thành phố phía bắc Aleppo đã trở thành chiến trường chính trong cuộc nội chiến 5 năm tại Syria.

Tổ chức thiện nguyện Save the Children nói hôm Chủ Nhật các nhân viên nhân đạo tại hiện trường cho biết gần một nửa số thương vong mà họ cứu từ đống đổ nát là trẻ em.

Một bệnh viện nói với tổ chức từ thiện này 43% số người bị thương họ cứu chữa hôm thứ Bảy 24/9 là trẻ em, và một đội xe cấp cứu Syria nói hơn 50% số nạn nhân họ cấp cứu trong 48 giờ qua là trẻ em.

“Mức độ khủng khiếp hơn”

Bà Power nói trong cuộc họp phía Nga, bên đang ủng hộ chính phủ Syria của Tổng thống Bashar al-Assad “từ lâu đã có sức mạnh để chấm dứt sự đau đớn này.”

Bà nói: “Nhưng thay vì hòa bình, Nga và ông Assad lại gây chiến. Thay vì đưa những cứu trợ đến người dân Syria, Nga và ông Assad đã đánh bom bệnh viện và lực lượng cứu hộ.”

Bà cáo buộc Nga chuẩn bị các cuộc không kích vào miền đông Aleppo thậm chí ngay trong khoảnh khắc Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đang nói với Liên hiệp Quốc là Nga cam kết theo đuổi giải pháp hòa bình.

Bà Power kêu gọi hội đồng “đủ can đảm nói ai là người chịu trách nhiệm và yêu cầu Nga đồng thuận dừng lại.”

Nhiều đại diện tại cuộc gặp cho rằng Nga có thể đã gây ra tội ác chiến tranh khi đánh bom lên đoàn xe cứu trợ nhân đạo gần Aleppo hôm thứ Hai 19/9.

Nga chối bỏ cáo buộc tấn công phá hủy 18 trong 31 xe tải chở hàng cứu trợ. Nga cũng nói đạn pháo của phiến quân hoặc các máy bay không người lái của Hoa Kỳ phải chịu trách nhiệm vụ này.

Nga không thừa nhận đánh bom ở Aleppo từ khi kết thúc thời gian đình chiến.

Đặc sứ Liên hiệp Quốc về Syria, ông Staffan de Mistura nói ít nhất 213 thường dân đã bị giết hại kể từ khi các cuộc phản công bắt đầu trở lại, nhiều nạn nhân là phụ nữ và trẻ em. Ông nói xung đột đã tới “mức độ khủng khiếp hơn”.

Nhiều giờ sau khi kết thúc một tuần đình chiến hôm thứ Hai, chính phủ Syria tuyên bố phản công đánh vào miền đông Aleppo và phi cơ chiến đấu bắt đầu oanh tạc khu vực này, nơi 275.000 người còn mắc kẹt trong thành phố.

Ông Churkin nói có một hành lang nhân đạo nơi người dân có thể rời đi, nhưng hành lang đó bị phiến quân chặn lại.

Bom phá boongke

Ông de Mistura nói các báo cáo cho biết Nga đã sử dụng vũ khí gây cháy tại Aleppo, theo ông đã tạo ra “những khối cầu lửa với cường độ mạnh đến mức thắp sáng cả đêm tối ở Aleppo như giữa ban ngày.”

Ông nói Nga và chính phủ Syria cũng sử dụng bom phá boongke để chống lại người dân. Đây là loại vũ khí xuyên qua mặt đất và phá hủy các mục tiêu dưới hầm.

“Việc sử dụng các vũ khí đó một cách bừa bãi và có hệ thống trong khu vực có người dân hiện diện có thể cấu thành tội ác chiến tranh,” ông nói.

Ông de Mistura kêu gọi Hội đồng Bảo an đề xuất 48 giờ tạm ngưng chiến để đảm bảo các nhân viên cứu trợ của Liên hiệp Quốc có thể đến miền Đông Aleppo.

Đại sứ Anh cáo buộc chính phủ Syria “khát máu bệnh hoạn chống lại người dân”.

http://www.bbc.com/vietnamese/world/2016/09/160925_syria_us_russia_bomb

Một vụ xả súng xảy ra vào sáng thứ Hai tại Houston, Mỹ, đã khiến 9 người bị thương, trước khi nghi phạm bị cảnh sát bắn chết.

Sở Cứu hỏa Houston vào khoảng 6:30 sáng thứ Hai đã nhận được cuộc gọi thông báo về một vụ xả súng tại một giao lộ bên ngoài một dãy cửa hàng nằm cách trung tâm thành phố khoảng 6 dặm về hướng tây, theo lời phát ngôn viên của Sở Richard Mann. Tất cả các nạn nhân đều đang ở trong xe khi bị bắn. Nhiều người đã bị bắn vào tay chân và có 2 người bị thương nghiêm trọng hơn, phát ngôn viên của Sở Cứu hỏa cho biết.

Chính quyền thành phố thuộc bang Texas cho biết trên trang tin thông báo khẩn cấp rằng “Vào lúc này, hiện trường vụ xả súng đã bị phong tỏa”.

Cảnh sát Houston cho biết các nạn nhân đã được đưa đến các bệnh viện địa phương và mức độ thương tích của họ chưa được biết chính xác.

Trong cuộc họp báo vào khoảng 9 giờ sáng giờ địa phương, cảnh sát cho biết trong số những người được đưa tới bệnh viện, 1 người trong tình trạng nguy cấp và 1 người bị thương nặng.

Tin từ đài truyền hình Fox 26 cho biết một đội rà phá bom của cảnh sát đã được cử đến khu vực để rà soát một chiếc xe. Đài này cho biết thêm rằng lệnh “ẩn núp tại chỗ” đã được đưa ra trong khu vực.

Một người phụ nữ chứng kiến vụ nổ súng nói với đài Fox khi đứng bên cạnh một chiếc xe với hai lỗ đạn trên kính chắn gió rằng: “Tôi chỉ nghe tiếng đạn rít qua cửa xe tôi”.

Các video quay trực tiếp cho thấy có rất nhiều xe cảnh sát và xe cứu thương đang có mặt trong khu vực. Ngoài ra, còn có một vài chiếc xe có các lỗ đạn.

Giao lộ nơi xảy ra vụ nổ súng là nơi có nhiều cửa hàng và nhà riêng của cư dân địa phương. Hiện vẫn chưa rõ vị trí chính xác của vụ nổ súng.

Theo Reuters, Washington Post

http://www.voatiengviet.com/a/no-sung-o-houston-it-nhat-7-nguoi-bi-thuong/3525242.html

Hôm thứ Hai, Hoa Kỳ và Hàn Quốc đã tiến hành tập trận hải quân khi nguy cơ xung đột tiềm tàng trong khu vực đang ngày càng tăng vì mối đe dọa về khả năng hạt nhân tiến bộ của Bắc Triều Tiên.

Tàu USS Spruance, một khu trục hạm của Mỹ được trang bị cả hệ thống chống phi cơ và chống tàu chiến ngầm, đã tham gia tập trận cùng với các tàu khu trục, tàu ngầm, máy bay trực thăng chống tàu ngầm và máy bay của Hàn Quốc trên Biển Nhật Bản.

Đô đốc Brad Cooper, chỉ huy Lực lượng Hải quân Hoa Kỳ ở Hàn Quốc, cho biết cuộc tập trận hải quân chung được tổ chức để phô diễn “sức mạnh vững chắc” của các đồng minh quân sự của Mỹ “để bảo vệ chống lại hành vi khiêu khích vô cớ của Bắc Triều Tiên”.

Để đối phó với khả năng hạt nhân và phi đạn đạn đạo đang tiến bộ nhanh chóng của Bắc Triều Tiên, Washington và Seoul đang cố nhấn mạnh đến sự sẵn sàng của quân đội nhằm ngăn chặn hoặc đáp trả cho một cuộc tấn công tiềm tàng.

Tuần trước, Hoa Kỳ đã bố trí tạm hai máy bay ném bom B-1B từ đảo Guam và đưa loại máy bay có khả năng hạt nhân này đến gần biên giới liên Triều.

Chính quyền Kim Jong Un vẫn tiếp tục coi thường lệnh cấm của Liên Hiệp Quốc về chương trình hạt nhân và tên lửa của nước này và các biện pháp trừng phạt tăng lên của quốc tế trong năm nay. Bình Nhưỡng đã tiến hành vụ thử hạt nhân thứ năm trong tháng này và rất nhiều vụ phóng tên lửa khác.

Mỗi vụ thử nghiệm của Bắc Triều Tiên cho thấy nước này đang tiến gần hơn đến việc sở hữu khả năng về tên lửa hạt nhân trên phạm vi rộng lớn và đáng tin cậy, có thể tấn công các mục tiêu ở Hàn Quốc, Nhật Bản và đất liền của Hoa Kỳ.

Tại Liên Hiệp Quốc vào tuần trước, Ngoại trưởng Bắc Triều Tiên Ri Yong Ho nói nước ông cần phòng bị hạt nhân riêng để tự vệ chống lại “mối đe dọa chiến tranh hạt nhân đang ngày càng tăng của Hoa Kỳ”.

http://www.voatiengviet.com/a/de-bac-trieu-tien-my-han-tap-tran-hai-quan-chung/3525230.html

Bộ trưởng Ngoại giao Anh Boris Johnson hôm Chủ nhật nói rằng Anh quốc cần phải làm nhiều việc hơn trước khi bắt đầu quy trình chính thức rút khỏi Liên hiệp Âu châu, nhưng một khi đã bắt đầu thì sẽ không để cho quy trình đó kéo dài.

Ngoại trưởng Johnson, người dẫn đầu cuộc vẫn động rút khỏi EU trong cuộc trưng cầu dân ý hồi tháng 6, trả lời phỏng vấn trên đài truyền hinh BBC rằng nước Anh nêu rút khỏi EU trước cuộc bầu cử nghị viện Âu châu vào tháng 5 năm 2019.

Ông được hỏi 3 lần về thời điểm tiến hành, nhưng ông đều từ chối lập lại khẳng định hồi tuần trước của ông rằng Anh quốc sẽ thực thi Điều 50 của Hiệp ước Lisbon, tức là quy trình chính thức rút khỏi EU, nội trong vài tháng đầu của năm tới.

Ý kiến của Ngoại trưởng Johnson không nhận được hậu thuẫn của Thủ tướng Theresa May. Bà May đã lập lại quan điểm của bà là Điều 50 sẽ không được thực thi trong năm nay.

London đang bị các thành viên EU và hàng triệu người Anh bỏ phiếu ủng hộ rút khỏi EU áp lực đòi bắt đầu quy trình chính thức rút khỏi Liên hiệp Âu châu.

Nhưng một số nhà lập pháp và các giới chức nói rằng chính phủ chưa có đủ thời gian để chuẩn bị cho một lập trường thương thuyết rõ ràng, và nếu khởi sự quy trình rút khỏi EU quá sớm sẽ dẫn đến việc Anh quốc nhận được một thỏa thuận tồi.

Thủ tướng May hứa sẽ đưa ra một “thỏa thuận đặc biệt” cho Anh quốc, với những điều kiện thương mại thuận lợi, trong khi hạn chế di dân – một sự kết hợp bị các nhà lãnh đạo EU bác bỏ. EU nói rằng tự do thương mại chỉ đi đôi với tự do đi lại của con người.

Các trợ lý và bộ trưởng của bà May nói với các phóng viên báo chí rằng chính phủ sẽ không “bình luận trực tiếp” về cuộc ly hôn với Liên hiệp Âu châu, nhưng họ tuyên bố rõ ràng rằng bất cứ quyết định nào cũng sẽ do chính bà Thủ tướng đưa ra.

http://www.voatiengviet.com/a/anh-quoc-se-khong-xuc-tien-quy-trinh-rut-khoi-eu-qua-som/3524356.html

Tú Anh

Ngày 02/10/2016, quốc gia thải khí gây hiệu ứng nhà kính đứng hàng thứ ba trên thế giới sẽ phê chuẩn Hiệp định COP21 chống biến đổi khí hậu. Đích thân thủ tướng Narendra Modi thông báo tin này nhân đại hội đảng cầm quyền vào ngày chủ nhật 25/09 tại bang Kerala.

Thực hiện lời hứa với tổng thống Mỹ Barack Obama hồi đầu tháng 9 tại Vientiane, hôm qua, thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi thông báo New Delhi sẽ phê chuẩn Hiệp định chống biến đổi khí hậu gọi tắc là COP21 vào ngày 02/10.

Theo giải thích của thủ tướng Ấnì ngày 02/10 là ngày sinh nhật của thánh Gandhi. Người tranh đấu đem lại độc lập cho Ấn Độ « đã sống trong thời kỳ mà trái đất còn ít bị khí thải ô nhiểm tác hại ».

Để Hiệp định COP21 đi vào hiệu lực, thỏa thuận mà cộng đồng quốc tế đã long trọng ký kết tại Paris hồi tháng 12/2015 phải hội đủ hai điều kiện tối thiểu : được phê chuẩn bởi ít nhất 55 quốc gia  và là tác nhân thải ra 55% khí gây ô nhiểm trên toàn cầu.

Hai quốc gia gây ô nhiểm hàng đầu thế giới là Trung Quốc và Hoa Kỳ đã phê chuẩn COP21 vào ngày 03/09, ngay trước thượng đỉnh ASEAN mở rộng tại Vientiane.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160926-an-do-se-phe-chuan-hiep-uoc-paris-ve-khi-hau

Tú Anh

Hôm nay, 26/09/2016, nhân khóa hợp bất thường của Hạ viện Nhật Bản, Thủ tướng Shinzo Abe kêu gọi các dân biểu nhanh chóng tu chính Hiến pháp chủ hòa để thích ứng với nhu cầu an ninh quốc gia.

Tại Quốc hội Nhật Bản, do đảng bảo thủ kiểm sóat, thủ tướng Shinzo thông báo sẽ ban hành thêm nhiều biện pháp chấn hưng kinh tế và cùng lúc kêu gọi phe đối lập tham gia vào cuộc thảo luận tu chính Hiến pháp.

Theo thủ tướng Shinzo Abe, chính phủ không có quyền cải cách Hiến pháp. Nhiệm vụ này là của dân chúng mà đại diện là các vị dân biểu và họ sẽ quyết định đâu là con đường lý tưởng nhất cho nước Nhật. Ông kêu gọi hai phe thân chính phủ và đối lập « đào sâu » vấn đề này trong Ủy ban Tu chính Hiến pháp.

Đảng Tự Do Dân chủ của thủ tướng Shinzo Abe hội đủ đa số 2/3 tại hai viện quốc hội để có thể thông qua quyết định tu chính, nhưng trong phe này cũng bị phân chia ý kiến vì điều 9. Một bên xem điều 9 là « thần độ mệnh » , bảo vệ cho nước Nhật không bị chiến tranh từ sau đệ nhị Thế chiến. Một bên thì xem điều khoản này cản đường canh tân phát triển quân đội, bảo vệ quyền lợi quốc gia.

Đa số phe đối lập thì hoàn toàn không muốn đụng đến điều 9. Đảng Dân Chủ đặt điều kiện buộc chính phủ phải hủy bỏ dự án sửa đổi Hiến pháp theo chiều hướng tăng cường quyền lực nhà nước nhưng giới hạn quyền tự do cá nhân, thì lúc đó họ mới thảo luận về điều 9 của bản Hiến pháp.

Trong khóa họp bất thường kéo dài đến tháng 11, Hạ viện Nhật sẽ biểu quyết ngân sách và tranh luận tiếp về hiệp định Tự Do Thương Mại Xuyên Thái Bình Dương TPP.

http://vi.rfi.fr/chau-a/20160926-thu-tuong-nhan-ban-thuc-giuc-quoc-hoi-cai-sua-hien-phap