Carla Babb NGŨ GIÁC ĐÀI — Không lực Hoa Kỳ hiện đang phải đối phó với một cuộc khủng hoảng: thiếu nhân viên bảo trì. Cần có các thợ máy để bảo đảm các phi cơ của không lực có thể tiếp tục bay. Gần đây, số lượng nhân viên bảo trì bắt đầu sụt giảm, và hiện không lực Mỹ cần có thêm 4.000 nhân viên bảo trì. Công việc của một nhân viên bảo trì tại Căn cứ Hỗn hợp Langley-Eustis rất nặng nề, vì họ phải phục vụ những chiếc F-22 Raptor lẫn T-38 Talon, máy bay phản lực đã hơn 50 năm tuổi và cần được sửa chữa thường xuyên. Tại Ngũ Giác Đài, Trung tướng John Cooper là người quản lý đội ngũ nhân viên bảo trì. Đội ngũ của ông đang thiếu người, sau một loạt biện pháp cắt giảm ngân sách của Quốc hội. Ông Cooper và Thiếu tướng Scott Vander Hamm, người chịu trách nhiệm khắc phục tình trạng thiếu phi công lái phản lực, nói rằng không lực Mỹ không thể làm nhiều hơn trong khi có ít nguồn lực hơn. Trong khi các nhân viên bảo trì thành công trong các hoạt động chiến đấu ở nước ngoài, ông Cooper nói họ không còn khả năng hoàn thành nhiệm vụ huấn luyện rất quan trọng. Tướng Cooper nói: “Chúng ta chủ yếu phải trả cái giá ngay trong nước, nơi chúng tôi phải huấn luyện các quân nhân cho cuộc chiến hiện đại, cho cuộc chiến tiếp theo. Chúng tôi đang phải vác gánh nặng ở trong nước, không thể tiến hành các chuyến bay do vấn đề thiếu nhân lực”. Không lực thiếu 3800 thợ bảo trì vào năm 2015. Việc gia tăng huấn luyện đã được phê duyệt trong năm nay, nhờ đó có 500 thợ bảo trì được bổ sung, nhưng vẫn còn thiếu 3.300 thợ. Nếu ngân sách của Không lực không giảm, các tướng lĩnh nói rằng họ sẽ thoát khỏi tình trạng thiếu thợ bảo trì vào năm 2021. http://www.voatiengviet.com/a/khong-luc-hoa-ky-thieu-nhan-vien-bao-tri/3615857.html

Tổng thống đắc cử Donald Trump hôm thứ Hai tiếp tục gặp gỡ những ứng viên cho những chức vụ hàng đầu trong nội các giữa lúc đấu đá nội bộ trong nhóm chuyển tiếp của ông diễn ra công khai, liên quan tới việc cựu ứng cử viên Tổng thống Mỹ Mitt Romney được cân nhắc cho chức Bộ trưởng Ngoại giao. Phó Tổng thống đắc cử Mike Pence, người đang lãnh đạo tiến trình chuyển tiếp của ông Trump, được cho là một trong những người ủng hộ ông Romney vào vị trí Ngoại trưởng. Ông Romney từng kịch liệt đả kích ông Trump trong suốt chiến dịch tranh cử, nhưng để mắt tới vị trí nội các này. Hai người họ đã gặp gỡ và bàn bạc với nhau trong một cuộc họp khá lâu diễn ra trước đây trong tháng này. Những đồng minh hàng đầu khác của ông Trump, đặc biệt là người quản lý chiến dịch tranh cử Kellyanne Conway, đã phát động một chiến dịch hết sức bất thường là công khai lên truyền hình để cảnh báo Tổng thống đắc cử rằng việc đề cử ông Romney sẽ bị những người ủng hộ ông xem là sự phản bội. Những phát biểu của bà Conway khơi lên những đồn đoán rằng bà đang tìm cách dồn ông Trump vào thế phải hành động khác đi, hoặc là bà đang đứng ra làm bình phong cho việc ông Trump cuối cùng sẽ bỏ qua ông Romney. Ba người nắm rõ nội tình nhóm chuyển tiếp nói với hãng tin AP rằng ông Trump có biết việc bà Conway định sẽ công khai phát biểu ý kiến của bà, cả trên Twitter lẫn trong những cuộc phỏng vấn trên truyền hình. Họ phủ nhận tin nói rằng Trump đã rất tức giận với bà và nói rằng quyết định của ông Trump để cân nhắc những ứng cử viên khác nêu bật sức ảnh hưởng của bà. Tướng hồi hưu David Petraeus, một ứng viên mới đang được cân nhắc cho chức Ngoại trưởng, hôm thứ Hai nói rằng ông đã dành khoảng một tiếng đồng hồ nói chuyện với ông Trump, và ca ngợi Tổng thống đắc cử về “sự hiểu biết tường tận của ông về nhiều thách thức đang tồn tại trên thế giới.” Vị cựu giám đốc CIA này vào năm ngoái đã nhận tội trước cáo buộc xử lý sai thông tin mật liên quan đến những tài liệu mà ông đã cung cấp cho người viết tiểu sử cho ông, người mà trước đó có quan hệ tình ái với ông. Ngày thứ Ba ông Trump sẽ gặp gỡ Thượng nghị sĩ Bob Corker, người cũng đang được cân nhắc nghiêm túc cho chức vụ Ngoại trưởng, và gặp ông Mitt Romney thêm lần nữa. http://www.voatiengviet.com/a/nhieu-tranh-cai-ve-ung-vien-ngoai-truong-my/3615470.html

Đại diện từ chiến dịch tranh cử Tổng thống của bà Hillary Clinton dự định tham gia nỗ lực đếm phiếu lại tại 3 bang mà ông Donald Trump chiến thắng sít sao, một luật sư của bà Clinton loan báo. Trong tin nhắn trên mạng xã hội hôm 26/11, tổng cố vấn cho chiến dịch tranh cử của bà Clinton, Marc Elias, tuyên bố ủng hộ lời kêu gọi tái kiểm phiếu từ ứng viên Đảng Xanh, Jill Stein. Ông Elias nói “Giờ đây khi vấn đề kiểm phiếu lại được khởi xướng tại Wisconsin, chúng tôi định sẽ tham gia để bảo đảm rằng tiến trình này được xúc tiến một cách công bằng cho tất cả các bên.” Ông cũng cho biết thêm rằng ban vận động tranh cử của bà Clinton cũng sẽ tham gia vào các cuộc kiểm phiếu lại theo dự trù tại Pennsylvania và Michigan, nếu mọi việc được tiến hành. Trong tuần rồi, ứng viên Stein của Đảng Xanh thông báo sẽ thúc đẩy kiểm phiếu lại toàn bang ở Michigan, Pennsylvania và Wisconsin, viện dẫn nghi ngờ rằng công tác kiểm phiếu có thể đã bị tin tặc chi phối và thao túng. Chính quyền của Tổng thống Obama tuyên bố cuộc bầu cử vừa qua ‘tự do và công bằng xét về phương diện an ninh mạng.’ Ứng viên thắng cử Donald Trump nói ‘người dân đã lên tiếng và cuộc bầu cử đã kết thúc.’ Tất cả các cuộc kiểm phiếu lại, nếu được tiến hành, sẽ phải hoàn tất trước thời hạn chót liên bang đề ra là ngày 13/12. Các giới chức bang Wisconsin kỳ vọng quá trình kiểm phiếu lại sẽ khởi sự cuối tuần này. Theo WSJ, FT http://www.voatiengviet.com/a/ban-van-dong-cua-ba-clinton-dinh-tham-gia-no-luc-kiem-phieu-lai/3614975.html

Tổng thống tân cử của Mỹ, Donald Trump, dọa sẽ đảo ngược mối quan hệ nồng ấm của chính quyền Barack Obama với Cuba, một tín hiệu rõ ràng nhất từ trước đến nay cho thấy các mối liên lạc đang được phục hồi giữa hai nước đang bị đe dọa. “Nếu Cuba không sẵn lòng vì những gì tốt hơn cho người dân Cuba, người Mỹ gốc Cuba, và nước Mỹ nói chung, tôi sẽ chấm dứt quan hệ,” ông Trump tuyên bố trong một tin nhắn trên Twitter hôm 28/11. Tuyên bố này nhất quán với những gì ông Trump đã từng nhấn mạnh trong nhiều tháng nay về thỏa thuận Mỹ-Cuba mà ông xem là mang tính một chiều có lợi cho Havana. Vấn đề lại khơi dậy sự chú ý sau cái chết của lãnh tụ Cuba, Fidel Castro, hồi tuần rồi. Chánh văn phòng của ông Trump hôm 27/11 cho biết Tổng thống tân cử ‘nhất định’ sẵn sàng đảo ngược con đường mà đương kim Tổng thống Barack Obama mở ngỏ cho Cuba. Phát biểu với Fox News, ông Reince Priebus khẳng định tương lai mối quan hệ Mỹ-Cuba tùy thuộc vào việc Havana ‘có bước đi đúng hướng’ về nhân quyền. http://www.voatiengviet.com/a/ong-trump-de-doa-cham-dut-quan-he-hoa-hoan-my-cuba/3614692.html

Cảnh sát thành phố Columbus cho hay ít nhất 9 người bị thương tại Đại học Bang Ohio khi một kẻ tấn công lái xe lao vào đám đông khách bộ hành rồi rút dao đâm họ. Nghi phạm đã bị cảnh sát bắn chết. ‘Chúng tôi phải xem đây là một vụ tấn công khủng bố’, cảnh sát trưởng thành phố Columbus, Kim Jacobs, loan báo. Truyền thông Mỹ loan tin nghi phạm được nhận dạng là một người trẻ gốc Somali. Giới chức bệnh viện cho hay trong số những người bị thương có 8 nạn nhân không bị nguy hiểm tính mạng và 1 người bị nguy kịch. Hiệu trưởng Michael Drake cho hay tin đồn ban đầu nói rằng có một nghi can thứ nhì, nhưng cảnh sát đã truy lùng khắp vùng và tin rằng chỉ có một kẻ tấn công mà thôi. Hung thủ được nhận dạng là Abdul Razak Ali Artan, một sinh viên của trường, theo loan báo của giám đốc phụ trách an toàn công cộng của đại học tại cuộc họp báo ngày 28/11. Hiện có gần 60,000 sinh viên theo học tại trường đại học này. http://www.voatiengviet.com/a/xa-sung-trong-truong-dai-hoc-bang-ohio-it-nhat-7-nguoi-bi-thuong/3614632.html

Quốc hội Thái Lan hôm thứ Ba 29/11 chính thức đề cử Hoàng Thái tử Vajiralongkorn làm vị vua kế tiếp, hoàn tất nghi thức cuối cùng dọn đường cho thái tử lên kế vị vua cha, sau khi Quốc vương Bhumibol băng hà vào tháng rồi. Theo một đạo luật năm 1924 quy định nghi thức nối ngôi, chính phủ Thái Lan đã tiến cử Hoàng Thái tử Vajiralongkorn để Quốc hội thông qua tại một phiên họp ngắn trong đó các nghị sĩ chính thức công nhận Hoàng Thái tử là Quốc vương mới. Chủ tịch Quốc hội Pornpetch Wichitcholchai yêu cầu mọi người chúc phúc cho tân vương và sau đó các nghị sĩ đồng loạt hô to: “Hoàng thượng vạn tuế.” Chủ tịch Pornpetch nói ông sẽ chính thức mời Hoàng Thái tử Vajiralongkorn lên nối ngôi vua, làm vị vua thứ 10 của triều đại Chakri, kể từ khi triều đại này khởi sự vào năm 1782. Tuy nhiên, ông không cho biết khi nào lễ đăng quang sẽ diễn ra. Lên ngôi năm 1946, Quốc vương Bhumibol Adulyadej băng hà ngày 13/10 ở tuổi 88. Vào năm 1972, vua Bhumibol đề cử người con thứ nhì, cũng là con trai duy nhất, Hoàng tử Vajiralongkorn làm đông cung thái tử, để thừa kế ngai vàng sau này. Hoàng Thái tử Vajiralongkorn, năm nay 64 tuổi, vốn không mấy quan tâm đến quốc sự, không được tôn kính như vua cha. Hoàng Thái tử đã trải qua 3 đời vợ, có 7 người con, chuyện tình ái của ông là mục tiêu của những lời bàn tán, bất chấp những hình phạt nghiêm khắc đối với tội xúc phạm vương triều, là các bản án tù từ 3 năm đến 15 năm. Thủ tướng Prayuth Chan-ocha cho biết sau khi vua cha băng hà, hoàng thái tử muốn có thời gian thương tiếc cha, nên không muốn lên ngai ngay. Chính phủ quân sự của Thủ tướng Prayuth đã tuyên bố một năm quốc tang, hầu hết người dân Thái đều mặc đồ tang màu đen hoặc trắng sau khi vua băng hà, và tránh tổ chức các lễ lạc vui chơi. Dân chúng đã kéo nhau đến viếng linh cữu nhà vua đặt tại Hoàng cung. Nhà vua sẽ được hoả táng theo nghi thức tôn nghiêm, kéo dài đến 1 năm hoặc lâu hơn. Lễ đăng quang của Hoàng Thái tử Vajiralongkorn chỉ diễn ra sau lễ hoả táng. Lễ đăng quang Vua Bhumibol diễn ra vào năm 1950, 4 năm sau khi anh ông, Vua Ananda Mahidol qua đời do bị bắn trong một tình huống mập mờ. Dù có tham dự các buổi lễ của hoàng gia và thay mặt vua cha trong một số nghi lễ và sự kiện ngoại giao, Hoàng Thái tử Vajiralongkorn nói chung là một nhân vật kín đáo. Các bản tin hàng ngày thường đề cập đến ba công chúa tham gia các sự kiện chính thức ở Thái Lan cũng như ở nước ngoài, trong khi các hoạt động của hoàng thái tử ít được nhắc đến. Hoàng thái tử sống chủ yếu ở Đức, nơi ông có nhiều dinh thự. Vào năm 2015, ông xuất hiện trước công chúng hai lần ở Thái lan, khi dẫn đầu đoàn diễu hành đi xe đạp nhân kỷ niệm sinh nhật của hoàng hậu và nhà vua. Nhiều người cho rằng sự kiện này nhằm đưa hình ảnh của thái tử ra trước công chúng như người sẽ lên nối ngôi. Thời niên thiếu, hoàng gia đã cố gắng chuẩn bị cho thái tử lên nối ngôi. Hoàng thái tử được phong hàm sĩ quan trong ba binh chủng của lực lượng quân đội Thái lan, và năm 14 tuổi, ông được gửi sang Anh học nội trú. Sau đó, ông tiếp tục học vấn ở Sydney để chuẩn bị vào Học viện Quân sự Hoàng gia Australia, ông hoàn tất chương trình học ở học viện Duntroon vào năm 1975, sau khi các nước láng giềng của Thái Lan là Campuchia, Lào và Miền Nam Việt Nam rơi vào tay các lực lượng Cộng sản. Năm 1980, ông tham gia khóa học quân sự cấp cao ở Hoa Kỳ, và từ đó thích lái máy bay, đôi khi người ta chứng kiến hoàng thái tử điều khiển máy bay phản lực chở khách của hãng hàng không Thái Lan. http://www.voatiengviet.com/a/hoang-thai-tu-thai-lan-duoc-chinh-thuc-de-cu-len-noi-ngoi/3615781.html

Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc vào thứ Tư tuần này sẽ biểu quyết về việc ban hành lệnh trừng phạt mới với Bắc Triều Tiên liên quan đến vụ thử nghiệm hạt nhân thứ năm của nước này, theo nguồn tin từ giới ngoại giao hôm 28/11 Các nhà ngoại giao cho biết 5 cường quốc có quyền phủ quyết trong Hội đồng gồm Mỹ, Anh, Pháp, Nga, và Trung Quốc đã đồng ý các biện pháp mới chủ yếu nhắm vào thu nhập từ xuất khẩu than đá của Bình Nhưỡng. “Chúng tôi không đạt được tất cả như ý,” một giới chức Mỹ biết rõ về nghị quyết dự thảo cho biết và nói thêm rằng các biện pháp đề nghị mới cũng ‘khá ổn’. Bắc Triều Tiên bị đặt dưới các biện pháp trừng phạt của Liên Hiệp Quốc kể từ năm 2006 vì các vụ thử nghiệm hạt nhân và phi đạn. Lần mới nhất được thực hiện hôm 9/9. Mỹ và Trung Quốc, đồng minh của Bắc Triều Tiên, đã mất hai tháng để thương lượng về các biện pháp chế tài mới. Dự thảo nghị quyết được đưa cho 15 thành viên trong Hội đồng Bảo an hôm thứ Sáu vừa qua. Người ta tin rằng Trung Quốc là nước duy nhất hiện nay mua than đá của Bắc Triều Tiên. Theo dự thảo nghị quyết Liên Hiệp Quốc do Mỹ soạn thảo có phần chắc sẽ được thông qua vào thứ Tư tuần này, Trung Quốc có thể sẽ phải cắt giảm 60% than nhập khẩu, giới ngoại giao cho biết. Các biện pháp chế tài mới chỉ cho phép Bình Nhưỡng xuất khẩu khoảng 400 triệu đôla than đá, tức 7,5 triệu tấn mỗi năm, bắt đầu từ ngày 1/1 năm sau. Trong 10 tháng đầu năm nay, Trung Quốc đã nhập khẩu 18,6 triệu tấn than đá từ Bắc Triều Tiên, tăng gần 13% so với năm trước. Nguồn tin này cũng cho biết thêm rằng dự thảo nghị quyết của Liên Hiệp Quốc còn cấm Bình Nhưỡng xuất khẩu đồng, nickel, bạc, và kẽm với giá trị khoảng 100 triệu đôla mỗi năm. Ngoài ra, nghị quyết cũng cấm các nước bán cho Bắc Triều Tiên trực thăng và tàu bè. Hội đồng Bảo an cũng đưa vào danh sách đen 11 cá nhân, trong đó có những người từng làm đại sứ tại Ai Cập và Myanmar, cùng 10 tổ chức khác với lệnh cấm du hành toàn cầu và phong tỏa tài sản vì vai trò của họ trong các chương trình hạt nhân và phi đạn đạn đạo của Bình Nhưỡng. http://www.voatiengviet.com/a/lhq-sap-bieu-quyet-ve-lenh-trung-phat-bac-trieu-tien/3615452.html

Chủ nghĩa cực đoan tôn giáo đã bắt đầu lan tràn vào Trung Hoa lục địa từ khu vực Tân Cương ở phía Tây, nơi lâu nay bị chính quyền Bắc Kinh đặt làm tuyến đầu trong các nỗ lực triệt tiêu các phần tử ly khai Hồi giáo, theo lời giới chức cao cấp nhất phụ trách về tôn giáo của Trung Quốc. Trung Quốc cho rằng họ đang đối mặt với mối đe dọa nghiêm trọng từ các phần tử chủ chiến Hồi giáo ở Tân Cương, lãnh thổ giáp ranh với Trung Á, Afghanistan, và Pakistan, và cũng là nơi cư ngụ chủ yếu của nhóm thiểu số Hồi giáo Uighur. Hàng trăm người đã thiệt mạng trong những năm gần đây trong các vụ bạo động mà Bắc Kinh quy trách nhiệm cho các phần tử cực đoan tôn giáo. Chính phủ Trung Quốc cũng áp đặt sự kiểm soát nghiêm ngặt đối với tôn giáo trên danh nghĩa chống chủ nghĩa cực đoan và duy trì ổn định. Tư tưởng cực đoan giờ đây đã xâm nhập vào các tỉnh bên trong Hoa Lục, ông Wang Zuoan, người đứng đầu Ban Tôn giáo Nhà nước được tờ China Daily ngày 28/11 dẫn lời cho biết. Tờ báo không nêu chi tiết rằng những tỉnh nào bị ảnh hưởng, nhưng trích phát biểu của ông Wang kêu gọi chức sắc Hồi giáo chính thống phải tiên phong trong nỗ lực bài trừ chủ nghĩa cực đoan và ‘cải huấn’ những người bị chi phối. “Chúng ta phải cho những người Hồi giáo hiểu rõ ranh giới giữa các hoạt động tôn giáo hợp pháp và bất hợp pháp, để họ tránh các hoạt động bất hợp pháp,” ông Wang nhấn mạnh. Trung Quốc có khoảng 21 triệu tín đồ Hồi giáo, một phần trong số này là người Uighur. Theo các nhóm hoạt động nhân quyền, bất ổn ở Tân Cương thường bắt nguồn từ các vụ việc ở địa phương được thổi bùng bởi căng thẳng sắc tộc và tình trạng đàn áp kinh tế-tôn giáo đối với cộng đồng người Uighur. Bắc Kinh lâu nay thường bác các tố cáo cho rằng có sự phân biệt đối xử về tôn giáo đối với các cộng đồng thiểu số. http://www.voatiengviet.com/a/gioi-chuc-chu-nghia-cuc-doan-ton-giao-tran-vao-hoa-luc/3614865.html

Pháp kêu gọi một phiên họp khẩn của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc về vấn đề Aleppo. Trong một thông báo, Ngoại trưởng Pháp Jean-Marc Ayrault nói “hơn bao giờ hết, có nhu cầu khẩn phải ngưng các hành động thù nghịch đang cản trở các hoạt động hỗ trợ nhân đạo” để giúp đỡ các cư dân của thành phố Aleppo bị vây hãm. Liên Hiệp Quốc nói có tới 16.000 thường dân đã chạy thoát khỏi khu vực đông Aleppo trong mấy ngày gần đây, sau đà tiến của các lực lượng chính phủ Syria. Đài Quan sát Nhân quyền Syria có trụ sở ở Anh hôm thứ Ba nói rằng có ít nhất 10 thường dân bị giết chết trong một vụ không kích ở Bab al-Nairab, một trong những quận miền đông đang nằm trong tay của các lực lượng nổi dậy. Giới hoạt động và truyền thông nhà nước Syria hôm thứ Hai nói rằng các lực lượng chính phủ đã giành được nhiều thắng lợi quân sự chống các chiến binh của phe nổi dậy tại khu vực miền đông của Aleppo, dường như trong một chiến thuật của chính phủ Syria nhằm chia cắt làm hai khu vực do phe nổi dậy kiểm soát trong thành phố. Aleppo là trọng tâm của các nỗ lực quân sự của chính quyền Syria, vốn được yểm trợ bởi các cuộc không kích của Nga. Tình hình tại thành phố này đã làm cộng đồng quốc tế quan tâm, giữa lúc có khoảng 250.000 thường dân đang bị kẹt lại trong cuộc phong toả của chính quyền Syria, đang cần lương thực và chăm sóc y tế. Tại Washington, Bộ Ngoại giao bày tỏ “phẫn nộ” về vụ đánh bom mới nhất vào Aleppo, và quy lỗi cho Moscow. Người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Mỹ John Kirby nói: “Chúng tôi tiếp tục khẳng định rằng Nga phải chịu trách nhiệm cuối cùng tại đây về những gì mà chế độ Syria đang thực hiện, và cho phép thực hiện, gây thương vong cho thường dân và phá hoại cấu trúc hạ tầng kể cả các bệnh viện ở trong và xung quanh Aleppo.” Ông Kirby nói một nỗ lực ngoại giao đa phương đang được đẩy mạnh tại Geneva để thảo luận về những cách nhằm đạt được một khung sườn để ngưng các hành động thù nghịch. Hãng tin SANA của nhà nước Syria dẫn một nguồn tin quân sự nói rằng quân đội Syria đã tái chiếm quận Sakhour và phá các mìn bẫy do “những kẻ khủng bố” cài đặt ở đó, chính quyền Syria vẫn gọi bất cứ ai chống đối Tổng thống Syria Bashar al-Assad là khủng bố. Đài Quan sát Nhân quyền Syria cũng tường thuật rằng quân đội Syria đang nắm kiểm soát hoàn toàn quận al-Sakhour và nhiều khu vực khác. Giám đốc Đài Quan sát Nhân quyền Syria Rami Abdulrahman miêu tả đây là thất bại lớn nhất của phe nổi dậy từ khi họ chiếm lại phân nửa thành phố Aleppo vào năm 2012. Ông nói giờ đây các nhóm nổi dậy đã đánh mất 1/3 lãnh thổ mà họ từng nắm giữ. Các lực lượng bộ binh Syria được các đồng minh Nga yểm trợ, đã bắt đầu tiến quân vào đông Aleppo hồi đầu tháng nay, sau nhiều ngày bị chiến đấu cơ Nga và Syria không kích dữ dội. Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc Samantha Power nói rằng các cuộc không kích đó là bằng chứng rằng chế độ cầm quyền tại Syria và Nga đang tiếp tục chiến thuật của họ ở đông Aleppo là “bỏ đói, đánh bom để buộc lực lượng nổi dậy đầu hàng”. Phát biểu của bà Power trước Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc là thêm một tiếng nói mạnh mẽ đả kích các hành động của Nga và Syria ở Đông Aleppo, nơi mà các chiến đấu cơ Nga cùng tham gia chiến dịch không kích. Moscow và Damascus thường xuyên mô tả cuộc chiến chống thành phần nổi đậy ở đông Aleppo là một cuộc chiến chống các phần tử khủng bố, bất chấp đa số người sinh sống trong khu vực này là thường dân. Cả chính quyền Nga và Syria đều dùng từ “khủng bố” để biện minh cho các vụ đánh bom bừa bãi và gây nhiều tử vong của họ tại khu vực này của thành phố Aleppo. http://www.voatiengviet.com/a/phap-keu-goi-hoi-dong-bao-an-hop-khan-ve-van-de-aleppo/3615829.html

Cảnh sát Colombia xác nhận chỉ có 5 người sống sót trong tổng cộng 81 hành khách khi một máy bay chở các cầu thủ của đội bóng Brazil lâm nạn, rơi ở Columbia trên đường tới sân bay quốc tế Medellin. Trên đường tới hiện trường ở vùng núi non bên ngoài thành phố Medellin, thị trưởng Federico Gutierrez Gutierrez nói với đài phát thanh Blu rằng đây là một thảm họa với nhiều mất mát lớn. Cơ quan quản trị hàng không cho biết máy bay lâm nạn là máy bay Aerospace 146 do công ty Anh Quốc sản xuất, và do hãng hàng không LAMIA của Bolivia điều hành, máy bay phát tín hiệu khẩn cấp vào lúc 10 giờ tối hôm thứ Ba (tức 3 giờ sáng GMT) vì lý do hỏng hệ thống điện. Nhà chức trách và các đội cứu hộ lập tức được khởi động. Trước đó, máy bay dừng lại ở Santa Cruz, Bolivia, trên máy bay có nhóm cầu thủ của đội bóng Chapecoense ở miền nam Brazil. Theo dự trù các cầu thủ của đội Chapecoense đang trên đường tới Colombia để tranh tài với đội Atletico Nacional. Trong cả đội bóng chỉ có 3 cầu thủ sống sót. Liên đoàn bóng đá Nam Mỹ đã phải hủy các hoạt động thi đấu. Cơ quan quản lý hàng không ra thông báo cho biết trên máy bay có 72 hành khách và 9 nhân viên phi hành. Đài phát thanh địa phương cho biết đây cũng là chiếc máy bay đã chở đội bóng Argentina đến thi đấu ở Brazil hồi đầu tháng này. http://www.voatiengviet.com/a/rot-may-bay-cho-cau-thu-doi-brazil-76-nguoi-chet/3615790.html

Đức Giáo hoàng Phanxicô hôm thứ Hai đã hối thúc những nhà lãnh đạo quốc gia gấp rút thi hành những thỏa thuận toàn cầu về môi trường, một thông điệp có vẻ như nhắm trực diện vào Tổng thống Mỹ đắc cử Donald Trump. Phát biểu trước một nhóm những nhà khoa học bao gồm nhà vật lý lý thuyết Stephen Hawking, Đức Giáo hoàng có bài diễn văn mạnh mẽ nhất của ông về vấn đề môi trường kể từ khi ông Trump đắc cử. Ông Trump từng dọa sẽ rút khỏi Hiệp định Paris 2015 về biến đổi khí hậu. “Sự ‘phân tâm’ hoặc sự chậm trễ trong việc thi hành những thỏa thuận toàn cầu về môi trường cho thấy chính trị đã trở thành thứ phục tùng công nghệ và kinh tế vốn đặt lợi nhuận lên hết thảy,” ông nói. Đức Giáo hoàng Phanxicô, năm ngoái đã viết một thông điệp về môi trường, phê phán những người phủ nhận biến đổi khí hậu là do hoạt động của con người gây ra, chỉ trích họ “phớt lờ một cách dễ dãi quan điểm khoa học có cơ sở vững chắc về tình trạng của hành tinh chúng ta.” Trong chiến dịch tranh cử, ông Trump đã gọi biến đổi khí hậu là một trò bịp. Tuần trước, ông dường như làm dịu lập trường của mình về vấn đề này. Ông nói với báo The New York Timesrằng ông “sẵn lòng lắng nghe” và rằng có thể có “một số liên hệ” giữa hoạt động của con người và sự tăng nhiệt toàn cầu. Nhưng ngày hôm sau, Reince Priebus, người sắp trở thành Chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc của ông Trump nói với đài Fox News rằng Tổng thống đắc cử vẫn tin rằng biến đổi khí hậu đa phần là “chuyện vớ vẩn.” Trong bài diễn văn của mình, Đức Giáo hoàng nói rằng những nhà khoa học cần phải “làm việc không bị chi phối bởi lợi ích chính trị, kinh tế, ý thức hệ, để phát triển một mô hình văn hóa mà có thể đối mặt được với cuộc khủng hoảng biến đổi khí hậu và những hậu quả xã hội của nó.” Trong thông điệp của mình vào năm ngoái gửi đến 1,2 tỉ người Công giáo La Mã khắp thế giới, Đức Giáo hoàng kêu gọi hành động nhanh chóng để cứu hành tinh khỏi sự hủy hoại về môi trường và hối thúc những nhà lãnh đạo thế giới lắng nghe “tiếng than khóc của trái đất và của người nghèo”. http://www.voatiengviet.com/a/duc-giao-hoang-hoi-thuc-thi-hanh-thoa-thuan-bien-doi-khi-hau/3615467.html

Thủ tướng Đức Angela Merkel ngày 28/11 nhận được 2 phản ứng trái ngược dành cho chính sách di dân của bà: một lời cảm tạ đầy xúc động của một cậu bé Afghanistan và một lời kêu gọi bà từ chức từ một thành viên trong đảng. Hơn 1 triệu di dân đã tới Đức từ đầu năm 2015 tới nay làm dấy lên những quan ngại về hội nhập và an ninh. Thủ tướng Merkel hôm 20/11 tuyên bố sẽ ra tranh cử lần thứ tư trong cuộc bầu cử năm sau. Tại hội nghị khu vực của đảng Liên minh Dân chủ Kito Giáo Đức (CDU) do bà Merkel dẫn đầu, đảng viên Ulrich Sauer đề nghị bà nên từ chức vì những ‘gánh nặng’ từ chính sách di dân của bà. Nhưng chỉ chốc lát sau, cũng tại hội trường hội nghị, một ủng hộ viên của đảng CDU giới thiệu một cậu bé Afghanistan tên là Edris. Cậu bé đã phát biểu bằng tiếng Đức rằng: ‘Con muốn cảm ơn bà Merkel thật nhiều. Con thật sự rất hạnh phúc.’ Khi cậu bé bày tỏ ước muốn được nắm tay Thủ tướng, bà Merkel đã tiến tới bên em và cậu bé đã đưa tay gạt nước mắt khi được bắt tay với nhà lãnh đạo Đức. http://www.voatiengviet.com/a/phan-ung-da-chieu-tu-chinh-sach-di-dan-cua-thu-tuong-duc/3615044.html

Gần nửa dân số ở nước Cộng hòa Trung Phi bị chiến tranh tàn phá, tức hơn 2 triệu người, đang cần tiếp tế nhân đạo cho dù có tiến bộ trong quá trình ổn định đất nước kể từ quốc gia này rơi vào tình trạng hỗn loạn vào năm 2013, một giới chức Liên Hiệp Quốc loan báo ngày 28/11. Xung đột bùng phát từ tháng 3 năm 2013 khi các phần tử nổi dậy Seleka chủ yếu là Hồi giáo thâu tóm quyền lực khiến các dân quân theo Cơ đốc giáo trả đũa. Bất chấp cuộc bầu cử hồi tháng 2 được xem là bước tiến tới hòa giải, giao tranh vẫn nổ ra. Kể từ tháng 9, bạo động chết người bùng phát khắp nơi trên đất nước, khiến hàng trăm thường dân thiệt mạng và buộc hàng chục ngàn người phải bỏ nhà cửa chạy lánh nạn, theo Văn phòng Điều phối Nhân đạo Liên Hiệp Quốc. Văn phòng cho biết cần khoảng 400 triệu đôla để hỗ trợ cho kế hoạch đáp ứng nhân đạo 2017 của Cộng hòa Trung Phi và cung cấp viện trợ cho 1,6 triệu người trong năm tới. Các nhóm viện trợ tháng trước cho hay công tác cứu trợ nhân đạo bị cản trở bởi tình trạng bạo động, tấn công các cơ quan nhân đạo. Các nhà viện trợ quốc tế tuần trước cam kết 2,2 tỷ đôla viện trợ dài hạn, tìm cách đặt nền tảng cho sự phục hồi tại nước Cộng hòa Trung Phi. http://www.voatiengviet.com/a/phan-nua-dan-so-cong-hoa-trung-phi-can-vien-tro/3615011.html

Anh Vũ Hôm nay 29/11/2016 tại La Habana diễn ra tang lễ chính thức của Fidel Castro. Hầu hết nguyên thủ các nước lớn đều vắng mặt, chỉ có khoảng hai chục lãnh đạo các nước bè bạn lâu năm tới dự tang lễ của lãnh tụ Cuba vừa qua đời hôm 25/11. Tang lễ chính thức diễn ra tối nay, lúc 19h00 giờ địa phương (00 giờ GMT) tại quảng trường Cách Mạng nổi tiếng giữa thủ đô La Habana. Lễ an táng ngày Chủ Nhật tới tại Santiago de Cuba, phía đông đất nước, sẽ diễn ra trong phạm vi hẹp hơn, khách mời chỉ là những người thân cận với chế độ Castro. Nhiều lãnh đạo phương Tây đã thông báo không tới Cuba dự tang lễ. Tổng thống Mỹ Barack Obama, người khởi xướng tiến trình bình thường hóa quan hệ với La Habana, thủ tướng Canada Justin Trudeau, tổng thống Pháp François Hollande, thủ tướng Anh, Đức, đều thông báo không tới dự tang lễ cố lãnh tụ Cuba. Tổng thống Nga Putin cũng đã sớm thông báo không tới dự tang lễ. Ngoài ra, lãnh đạo hai nước Trung Quốc và Iran, vẫn được coi là bạn bè với Cuba, sẽ chỉ cử cấp phó tới La Habana dự sự kiện. Việt Nam cử chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân sang dự tang lễ của Fidel Castro. Ở Mỹ Latinh, nguyên thủ các quốc gia bè bạn thân thiết của Cuba và những cựu lãnh đạo từng có quan hệ gắn bó với Fidel Castro là những khách mời có mặt hàng đầu. Đó là các ông Rafael Correa – tổng thống Ecuador, Evo Morales – tổng thống Boliva, tổng thống Venezuela Nicolas Maduro, hay tổng thống Nicaragua Daniel Ortega. Ngoài ra, còn có nguyên thủ của các nước như Colombia, Mêhicô, Hongduras, Panamas. Về phía châu Phi, lãnh đạo các nước Zimbabwe, Kenya, Guiné Xích Đạo, Nam Phi, Namibia, đã nhận lời sang La Habana dự tang lễ. http://vi.rfi.fr/quoc-te/20161129-hau-het-nguyen-thu-cac-nuoc-lon-khong-den-du-tang-le-fidel-castro-tai-la-habana

Tú Anh Trong bối cảnh doanh nghiệp Trung Quốc lên cơn sốt tranh nhau đem tiền tỷ đầu tư khắp thế giới, Bắc Kinh quyết định ngăn cấm đa số những dự án trên 10 tỷ đô la và kiểm sóat chặt chẽ những dự án trên 1 tỷ. Vì sao ? Theo bản tin của AFP từ Bắc Kinh ngày 29/11/2016 thì để đối phó với tình trạng xuất huyết tài chính và cũng để quản trị hợp lý hơn các dự án đang thực hiện, chính quyền Trung Quốc sẽ giới hạn triệt để mọi kế hoạch của doanh nghiệp Trung Quốc đi mua các công ty ở nước ngoài. Từ hai năm nay, Trung Quốc đã trở thành nhà xuất khẩu vốn hàng đầu thế giới. Không kể lĩnh vực tài chính, chỉ riêng chuyện mua lại các công ty quốc tế không thôi, số tiền đầu tư đã lên đến 146 tỷ đô la trong 10 tháng đầu năm 2016. Doanh nhân Trung Quốc không bỏ quên một lãnh vực nào : câu lạc bộ bóng đá, đồn điền trồng nho làm rượu, công ty điện ảnh, xí nghiệp công nghệ cao cấp, du lịch với những món tiền khổng lồ đánh bại hầu hết các đối thủ cạnh tranh. Đầu năm nay 2016, tập đoàn hóa chất quốc doanh ChemChina bỏ ra 46 tỷ đô la để mua lại công ty nông phẩm Syngenta,Thụy Sĩ. Một công ty sản xuất dây cáp bằng đồng, tuy lỗ lã, vẫn đầu tư hàng tỷ đôla vào Hollywood. Nhưng chính quyền Tập Cận Bình giờ đây muốn dập tắt cơn sốt này. Chiều thứ Hai 28/11, cơ quan phụ trách kế hoạch hóa kinh tế Nhà nước đưa ra thông báo ngắn gọn : « Chính phủ xem xét và kiểm soát các dự án đầu tư ở nước ngoài theo luật pháp và quy định ».Trong khi đó, tờ South China Morning Post của Hồng Kông dựa trên một bản báo cáo của Ngân hàng Trung ương PBOC và hãng tin Bloomberg của Mỹ dựa theo các nguồn tin riêng cho biết, Bắc Kinh sẽ cấm hầu hết những kế hoạch đầu tư trên 10 tỷ đô la. Chính phủ cũng « chống lại » những dự án trên 1 tỷ không đúng theo chuyên môn của doanh nghiệp xin đầu tư. Các biện pháp mới sẽ có hiệu lực cho đến hết năm 2017, trừ những « dự án chiến lược ». Chưa hết, ngay những luồng vốn trên 5 triệu đô la, tiền yuan hay ngoại tệ, đều phải qua kiểm soát. Các biện pháp được xem là triệt để, sắp được công bố trong nay mai, có vẻ đi ngược lại chính sách của Bắc Kinh vẫn thúc giục doanh nghiệp phát triển hoạt động ở nước ngoài để mở rộng thị phần cho Trung Quốc. Vì sao có sự thay đổi này ? Theo AFP, mối lo âu của chính quyền Trung Quốc là làm sao ngăn chận tình trạng xuất huyết tài chính. Làn sóng vốn chạy ra nước ngoài tạo sức ép khủng khiếp lên trị giá đồng tiền nội địa, chỉ trong vòng 10 tháng, sụt 6% so với đô la Mỹ. Một dấu hiệu cho thấy quy mô nghiêm trọng của tình trạng đáng lo này là chỉ trong tháng 10, trữ lượng ngoại tệ của Trung Quốc giảm 46 tỷ đô la và không có dấu hiệu dừng lại. Bắc Kinh phải huy động trữ lượng ngoại tệ để hỗ trợ cho đồng yuan. Giới chuyên gia hối đoái cho biết là trong hai ngày liên tiếp, thứ Hai và thứ Ba, các ngân hàng Nhà nước đã liên tục bán đô la ra thị trường nội địa. Bài trừ chuyển ngân bất hợp pháp Bài xã luận của Nhân dân Nhật báo, thứ Ba 30/11/2016, cho biết mục đích của các biện pháp hạn chế chuyển vốn ra nước ngoài là nhằm chống lại tệ nạn « tẩu tán tiền bạc ngụy trang dưới dạng đầu tư ». Một mối lo khác cho Bắc Kinh là những đợt mua lại các doanh nghiệp quốc tế được thực hiện bằng tiền vay từ sự dễ dãi của các ngân hàng Nhà nước lồng trong mối lo thứ tư là nợ của Trung Quốc đã lên đến 250% tổng sản phẩm quốc nội. Tờ báo của đảng Cộng Sản Trung Quốc cảnh báo các công ty Trung Quốc chạy đua đem tiền ra khỏi nước vào lúc tình hình kinh tế, chính trị thế giới đầy bất trắc là không thực tế, sẽ tác hại đến sự tồn vong của xí nghiệp. Tai hại hơn nữa, theo một tuyên bố phê phán hồi tháng 9 của phát ngôn viên bộ Ngoại Thương thì nhiều dự án đầu tư của Trung Quốc xuất phát từ tâm lý « bon chen, bắt chước và chơi trội ». Hệ quả là một số doanh nghiệp Trung Quốc đổ tiền một cách « mù quáng và vô tổ chức » vào các thương vụ phiêu lưu. http://vi.rfi.fr/chau-a/20161129-bac-kinh-dung-bien-phap-manh-de-chong-tau-tan-tai-san

Tú Anh Bắc Kinh đã bắt đầu kiểm soát chặt chẽ hơn các nguồn tiền được chuyển ra khỏi Trung Quốc. Lý do được nêu ra là để cứu trị giá đồng nhân dân tệ bị rơi xuống mức thấp nhất từ 8 năm nay, giảm 6% so với đôla Mỹ trong 10 tháng đầu năm 2016. Cho đến nay, tại Trung Quốc, chỉ có các nguồn vốn trên 50 triệu đôla mới phải báo cáo cho cơ quan thẩm quyền. Thế nhưng, theo Reuters, từ nay, mọi giao dịch chuyển ngân từ 5 triệu đôla trở lên đều bị cơ quan hối đoái Nhà nước SAFE kiểm soát gắt gao. Những giao dịch đã được giấy phép cũng bị xem xét lại. Các ngân hàng Trung Quốc nhận được chỉ thị mới từ thứ Hai đầu tuần cho dù về mặt chính thức, chính phủ Trung Quốc vẫn khuyến khích doanh nghiệp đầu tư ra nước ngoài. Giới môi giới chứng khoán xác nhận từ hai hôm nay, các ngân hàng công của Trung Quốc bán đô la ra thị trường nội địa có lẽ để hỗ trợ đồng yuan. Các biện pháp ngăn cấm đầu tư từ một tỷ đô la trở lên sắp được chính thức loan báo, nhưng theo bình luận của tờ báo đảng Nhân dân Nhật báo thì các biện pháp kiểm soát này là nhằm ngăn chận tệ nạn « tẩu tán tiền bạc được ngụy trang dưới hình thức đầu tư ra nước ngoài ». http://vi.rfi.fr/chau-a/20161129-trung-quoc-gioi-han-dau-tu-tien-ty-ra-nuoc-ngoai

Thu Hằng Ngày 29/11/2016, sau bốn năm xây dựng, Ukraina khánh thành mái vòm phủ toàn bộ lò phản ứng số 4 của nhà máy điện nguyên tử Chernobyl. Kế hoạch ngoài sức tưởng tượng này tiêu tốn khoảng 2 tỉ euro của cộng đồng quốc tế và sẽ đảm bảo an toàn cho khu vực này trong vòng 100 năm. Theo thông cáo của tập đoàn Novarka (gồm hai nhà xây dựng Bouygues và Vinci), được AFP trích dẫn, bộ khung bằng thép có hình mái vòm giống như một chiếc chuông, nặng 25.000 tấn, cao 108 mét và dài 162 mét, có thể bao phủ được hết sân vận động quốc gia Pháp Stade de France hay tượng Nữ Thần Tự Do. Tuy nhiên, mái vòm này chỉ bắt đầu hoạt động từ cuối năm 2017, do các nhà xây dựng cần thời gian lắp đặt trang thiết bị. Với tuổi thọ 100 năm, công trình này sẽ cô lập các chất phóng xạ, bảo vệ người lao động và bảo vệ « giàn giáo », được dựng ngay sau sự cố, khỏi những tác động thời tiết. Bộ khung cũ, nặng 7.300 tấn, cấu tạo từ 400.000 m3 bê tông, được 90.000 người dựng trong vòng 206 ngày, trong điều kiện vô cùng khó khăn để cách ly lò phản ứng gặp tai nạn. Tuổi thọ của công trình được dự kiến kéo dài khoảng 20 đến 30 năm, song đã bị xuống cấp nghiêm trọng, đe dọa môi trường và người dân địa phương. Phát biểu với AFP, ông Sergui Paskevitch, thuộc Viện các vấn đề an ninh nhà máy hạt nhân của Viện Hàn Lâm Khoa Học Ukraina, cho biết chỉ một trận động đất cũng có thể khiến giàn giáo cũ này đổ sập. Ngày 26/04/1986, vào lúc 1h30, lò phản ứng số 4 đã phát nổ trong khi đang được thử nghiệm an toàn. Trong vòng 10 ngày, thanh nhiên liệu nguyên tử đã bị đốt cháy và phát thải các chất phóng xạ vào không khí, khiến khoảng 3/4 châu Âu bị nhiễm xạ. Các nước bị ảnh hưởng nghiêm trọng nhất là Nga, Ukraina, Belarus, lúc đó vẫn nằm trong khối Xô Viết. Suốt 4 năm sau đó, khoảng 600.000 người Liên Xô đã được khẩn trương điều đến khu vực Chernobyl để giải quyết hậu quả vụ nổ. http://vi.rfi.fr/quoc-te/20161129-ukraina-khanh-thanh-vom-bao-ve-nha-may-hat-nhan-chernobyl

Anh Vũ Các nước Đông Nam Á gia tăng áp lực đối với chính quyền MIến Điện trong khủng hoảng người Hồi giáo Rohingya. Hôm qua, 28/11/2016, ngoại trưởng Aung San Suu Kyi phải hủy chuyến công du Indonesia, trong khi đó Malaysia chuẩn bị cuộc tuần hành lớn dự kiến với sự tham gia của thủ tướng để phản đối các các vụ đàn áp người Hồi giáo Rohingya tại Miến Điện. Bà Aung San Suu Kyi dự kiến từ ngày mai bắt đầu chuyến công du Singapore và Indonesia. Nhưng hôm qua, một thứ trưởng ngoại giao Miến Điến đã thông báo hoãn chuyến thăm Indonesia vì lý do lịch trình bị đảo lộn vị các vấn đề liên quan đến xung đột tại các bang Rakhine và Shan ở miền bắc. Tuy nhiên, giới báo chí cho rằng lý do chính là vì lý do an ninh. Tuần trước, cảnh sát Indonesia thống báo bắt giữ ba nghi can liên quan đến tổ chức Nhà nước Hồi giáo đang lên kế hoạch tấn công đại sứ quán Miến Điện tại Jakarta. Gần đây, những người Rohingya vượt biên giới sang lánh nạn tại Bangladesh đã tố cáo quân đội Miến Điện có hành động man rợ như hãm hiếp tập thể, sát hại sắc dân theo Hồi giáo này. Những tố cáo như vậy đã làm dấy lên làn sóng phẫn nộ tại Indonesia và nhiều nước theo Hồi giáo khác. Cuối tuần qua đã có nhiều cuộc biểu tình ở các nước châu Á đòi chính quyền Miến Điện chấm dứt các hành động tội ác đối với người Hồi giáo Rohingya. Tại Indonesia, đất nước đông dân Hồi giáo nhất thế giới, người biểu tình còn đòi cắt đứt quan hệ ngoại giao với Miến Điện. Trong khi đó, hôm nay, văn phòng thủ tướng Malaysia thông báo, thủ tướng Najib Razak sẽ tham gia cuộc tuần hành phản đối đàn áp người Hồi giáo Rohingya ở Miến Điện, dự định tổ chức vào Chủ nhật tới. Trước đó Malaysia cũng đã có nhiều phản ứng ngoại giao đối với chính quyền Miến Điện, như triệu đại sứ Miến Điện tại Kuala Lumpur lên phản đối. Hội đồng bộ trưởng Malaysia cũng đã ra tuyên bố lên án các vụ bạo lực nhằm vào người Rohingya. http://vi.rfi.fr/chau-a/20161129-mien-dien-bi-ap-luc-lon-trong-khu-vuc-vi-khung-hoang-nguoi-rohingya

Anh Vũ Trước sức ép ngày càng lớn của dân chúng cũng như của đối lập đòi tổng thống Hàn Quốc phải từ chức vì vụ bê bối để bạn thân lạm dụng ảnh hưởng, hôm nay 29/11/2016, bà Park Geun Hye tuyên bố sẵn sàng rời khỏi quyền lực trước nhiệm kỳ theo phán quyết của Quốc Hội. Trong một bài diễn văn ngắn gọn trên truyền hình, tổng thống Park Guen-Hye tuyên bố : « Tôi để Quốc Hội quyết định về sự ra đi của tôi, về việc rút ngắn nhiệm kỳ ». Bà Park nói thêm : « Khi các nghị sĩ ấn định các điều kiện chuyển giao (quyền lực) nhằm hạn chế tối đa thời gian không có người cầm quyền dẫn đến những hỗn loạn có thể xảy ra, tôi sẽ ra đi ». Tuyên bố bất ngờ của bà Park Geun Hye có thể được hiểu là bà Park đã trao quyền giải quyết cuộc khủng hoảng chính trị cho Quốc Hội để bà có thể rời khỏi chức vụ tổng thống mà không bị mất mặt như trong trường hợp bị phế truất, đồng thời cũng để tránh không bị truy tố sau này. Hãng tin Yonhap dẫn phát biểu của phát ngôn viên đảng Dân Chủ, lực lượng đối lập chính tại Hàn Quốc đánh giá tuyên bố của bà tổng thống trên truyền hình là một mưu mẹo để né tránh thủ tục phế truất. Đảng này cho biết vẫn tiếp tục nỗ lực để phế truất tổng thống Park Geun–Hye. Từ những phát giác là tổng thống để bà bạn thân Choi Soon-Sil lợi dụng quan hệ làm nhiều việc bất chính, các điều tra tư pháp đã phát hiện thêm nhiều vụ việc khác có liên quan, khiến tổng thống ngày càng lún sâu vào cuộc khủng hoảng chính trị. Liên tục trong các ngày cuối tuần, hàng trăm nghìn người dân Hàn Quốc đã xuống đường đòi tổng thống phải từ chức ngay. Trước sự phẫn nộ của dân chúng, bà Park đã nhiều lần xin lỗi về mối quan hệ bất cẩn với bạn thân, nhưng chưa hề ngỏ ý định rời bỏ quyền lực. Trước tuyên bố trên của bà Park một ngày, nhiều nghị sĩ đã cho biết họ hy vọng thứ Sáu tới (03/12) Quốc Hội sẽ tổ chức bỏ phiếu về thủ tục phế truất tổng thống. Trong trường hợp các có đủ 2/3 số nghị sĩ bỏ phiếu đòi phế truất tổng thống thì quyết định cuối cùng còn phải được Tòa Bảo Hiến thông qua. Theo pháp luật Hàn Quốc, tổng thống đương chức được quyền miễn trừ tư pháp, chỉ trừ các tội phản bội tổ quốc. Trong trường hợp bà Park bị phế truất hay từ chức, một cuộc bầu cử trước thời hạn sẽ được tổ chức trong vòng 60 ngày sau để bầu tổng thống mới. http://vi.rfi.fr/chau-a/20161129-tong-thong-han-quoc-tuyen-bo-san-sang-tu-chuc-theo-quyet-dinh-cua-quoc-hoi

Tổng thống đắc cử của Hoa Kỳ, Donald Trump, chọn Tom Price, một gương mặt vốn chỉ trích mạnh mẽ chương trình cải cách y tế của Tổng thống Obama, vào vị trí bộ trưởng y tế trong chính quyền mới. Vị dân biểu Georgia và là bác sỹ phẫu thuật chỉnh hình 62 tuổi, hiện là Chủ tịch Ủy ban Ngân sách của Hạ viện. Ông sẽ đóng vai trò then chốt trong các kế hoạch của Đảng Cộng hòa trong việc thay thế chương trình chăm sóc sức khỏe Obamacare. Trong chiến dịch vận động tranh cử của mình, ông Trump nói ông sẽ quyết thay đổi Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Hợp túi tiền mà ông Obama đưa ra. Tuy nhiên, sau đó, ông nói ông muốn giữ lại một số điều khoản nhất định. Ông Trump nói ông Price là một “người không biết mệt mỏi trong việc giải quyết vấn đề” và là “chuyên gia trong lĩnh vực chính sách y tế”. Ông Price nói ông đang mong chờ cơ hội được phục vụ trong vị trí bộ trưởng y tế. Ông sẽ làm việc chặt chẽ với Seema Verma, người sẽ dẫn đầu Các Trung tâm Dịch vụ Chăm sóc và Hỗ trợ Y tế (Centres for Medicare and Medicaid Services), vốn theo dõi quản lý các chương trình y tế và tiêu chuẩn bảo hiểm. “Chủ tịch Price và Seema Verma tạo thành một nhóm hoàn hảo để cải tổ hệ thống y tế của chúng ta,” ông Trump nói. http://www.bbc.com/vietnamese/world-38148962

Việc mất đông Aleppo do phiến quân nắm giữ không có nghĩa là cuộc chiến chống Tổng thống Bashar al-Assad kết thúc, nhà đàm phán cấp cao của phe đối lập Syria nói với BBC. George Sabra nói thêm, tuy nhiên việc này làm cho bất kỳ hy vọng về thỏa thuận hòa bình trở nên khó khăn hơn. Quân đội Syria được hậu thuẫn bởi các cuộc không kích chiếm hơn 1/3 lãnh thổ do phiến quân kiểm soát trong thành phố. Phe nổi dậy nói rằng họ đang tăng cường tuyến phòng thủ. Hàng ngàn dân thường bỏ chạy khỏi các quận ở đông Aleppo, nơi do phiến quân kiểm soát, sau một kỳ cuối tuần giao tranh ác liệt. Hàng trăm gia đình cũng phải rời bỏ nhà cửa trong khu vực bị vây hãm. Ông Sabra, quan chức Ủy ban Đàm phán cấp cao (HNC), nói với BBC rằng việc mất Aleppo sẽ “không là kết thúc của cuộc cách mạng”. “Aleppo là địa điểm quan trọng với cuộc cách mạng này nhưng không phải là nơi cuối cùng,” ông nói. “Ngay lúc này, vẫn có rất nhiều nơi mà Quân đội Syria Tự do đang kiểm soát.” Ông cảnh báo rằng chiến dịch quân sự mà chính phủ Syria và các đồng minh đang tiến hành “giết chết một phần của tiến trình chính trị”. “Không ai có thể nghĩ đến các giải pháp hòa bình trong tình thế này,” ông nói thêm. ‘Trở ngại’ Quân chính phủ giành được thế thắng sau hai tuần oanh tạc không ngừng và chiếm được các quận phía bắc do phiến quân nắm giữ ở đông Aleppo. Bộ Quốc phòng Nga cho biết, phe nổi dậy đã mất 12 quận, lên tới 40% lãnh thổ của họ. Các nhà phân tích nói rằng đây là trở ngại nghiêm trọng cho phiến quân, lực lượng chiếm giữ khu vực năm 2012. Chính phủ đã giành được lợi thế ở Aleppo từ khi Nga can thiệp để yểm trợ Tổng thống Assad tháng 9/2015. Ibrahim Abu Al-Leith, phát ngôn viên nhóm cứu hộ White Helmets (Mũ bảo hiểm trắng) ở đông Aleppo, cho biết: “Người dân phải qua đêm trên đường phố. Họ không có gì để ăn”. Liên Hiệp Quốc tuyên bố “quan ngại sâu sắc” và lặp lại kêu gọi cho phép các đội cứu trợ vào những khu vực bị ảnh hưởng. Tổ chức Quan sát Nhân quyền Syria cho biết khoảng 10.000 thường dân tháo chạy đến khu vực miền tây do chính phủ kiểm soát và một quận phía bắc của người Kurd. http://www.bbc.com/vietnamese/world-38115340

Đài Loan hôm 29/11 tiến hành cuộc thao dượt cứu hộ, cứu nạn ở ngoài khơi hòn đảo duy nhất mà Đài Bắc kiểm soát ở Trường Sa, nhưng Trung Quốc, nước tuyên bố chủ quyền lớn nhất ở biển Đông, tỏ ra có thái độ mềm mỏng hơn trước.

Hãng tin Reuters tường thuật rằng trong cuộc diễn tập ngoài khơi hòn đảo mà Đài Bắc gọi là Itu Aba hay Thái Bình, mà Việt Nam gọi là đảo Ba Bình, các tàu tuần duyên và trực thăng của hải quân Đài Loan đã thực hiện các hoạt động ứng cứu các thủy thủ bị thương trên một chiếc tàu bị hỏa hoạn rồi sau đó đưa họ tới một bệnh viện nhỏ trên hòn đảo mà Đài Loan kiểm soát ở biển Đông.

Khi được hỏi về động thái của Đài Loan, hôm 29/11 phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, ông Cảnh Sảng nói “người dân Trung Quốc ở cả hai bờ eo biển Đài Loan có nhiệm vụ phải chung sức bảo vệ tài sản của tổ tiên”.

Reuters dẫn lời các chuyên gia nói rằng Bắc Kinh cũng muốn Đài Bắc củng cố chủ quyền đối với Ba Bình, hòn đảo lớn nhất ở Trường Sa, vì Trung Quốc coi Đài Loan là một tỉnh ly khai có thể bị cưỡng chế bằng vũ lực để trở về với đại lục.

Bộ Ngoại giao Việt Nam chưa có phản ứng về cuộc diễn tập mới nhất của Đài Loan. Tuy nhiên, hồi tháng Chín, Bộ này lên tiếng phản đối Đài Loan “chiếm đóng và tiến hành các hoạt động” trên đảo Ba Bình.

Bộ Quốc phòng Đài Loan trước đó cho biết đã yêu cầu Google làm mờ các hình ảnh về một số cơ sở xây cất trên Biển Đông, theo hãng tin Reuters.

http://www.voatiengviet.com/a/dai-loan-dien-tap-o-bien-dong-tq-diu-giong/3616017.html

Một cổng thông tin của Trung Quốc mới đây dẫn lời quan chức quân sự cấp cao nói rằng quân đội nước này có khả năng đồng thời tham chiến trên cả hai vùng biển hiện đang trong vòng tranh chấp với nhiều nước như Việt Nam và Nhật Bản.

Chuẩn đô đốc Duẫn Trác được trang China.org.cn nói rằng khả năng đó của không quân nước này được thể hiện rõ qua cuộc tập trận thường lệ ở tây Thái Bình Dương hôm 25/11, với các chuyến bay đồng thời giữa eo biển Bashi giữa Đài Loan và Philippines ở biển Đông, cũng như eo biển Miyako ở biển Hoa Đông.

Vị chuẩn đô đốc được trích lời nói rằng “bay qua hai eo biển cùng một lúc thực sự là một thách thức lớn đối với không quân Trung Quốc”.

Tuy nhiên, theo ông Duẫn, “kể cả khi chiến tranh bùng ra đồng thời ở biển Đông và biển Hoa Đông, không quân nước này vẫn có khả năng tham chiến”.

Trong khi đó, phát ngôn viên của không quân Trung Quốc hôm 26/11 nói rằng lực lượng này sẽ duy trì cũng như nâng cao “khả năng chiến lược theo quyền lợi quốc gia của Trung Quốc”.

Trước những động thái căng thẳng trên biển Đông, theo Số liệu của Viện Nghiên cứu Hoà bình Quốc tế (SIPRI) ở Stockholm, Thụy Điển, Việt Nam thời gian qua đã tậu máy bay chiến đấu thế hệ mới, tên lửa đất đối không, radar phòng không, tàu ngầm, ngư lôi…

Theo SIPRI, 43 trong số 50 tên lửa klub chống tàu Việt Nam đặt mua của Nga đã được bàn giao từ năm 2013 tới năm 2015. Các phi đạn này được trang bị cho các tàu hộ vệ Gepard và tàu hộ tống Tarantul mà Hà Nội cũng mua của Moscow.

Ngoài ra, Việt Nam cũng đặt mua và đã được Nga giao 3 hệ thống tên lửa đất đối không Pechora. Việt Nam cũng đã “tậu” 400 quả tên lửa phòng không của Nga và đã được bàn giao.

Ông Trần Bang, một cựu chiến binh ở Sài Gòn, nói với VOA Việt Ngữ rằng việc gia tăng chi tiêu quân sự cho thấy “Việt Nam đã ý thức được mối đe dọa ngoại xâm”.

Ông nói thêm:

“Việc tăng cường tiềm lực quốc phòng là cần thiết để phòng vệ. Mối đe dọa đó thì chắc chắn ai cũng biết rồi. Việc trực tiếp gây hấn những năm gần đây rõ ràng chỉ có Trung Quốc. Việc chi tiêu quốc phòng, đứng cạnh một nước lớn, lúc nào cũng đến tôn tạo biển đảo, xây sân bay, đưa tên lửa, đưa pháo ra Hoàng Sa, Trường Sa, gần như là áp sát, đe dọa đến an ninh quốc phòng của Việt Nam thì Việt Nam phải tăng cường quốc phòng là đúng”.

Hồi tháng Tám, Việt Nam kêu gọi “không đe dọa sử dụng vũ lực”, sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc kêu gọi nhân dân chuẩn bị cho “chiến tranh trên biển”.

Cơ quan Sáng kiến Minh bạch Hàng hải Á châu thuộc một viện nghiên cứu của Mỹ ở thủ đô Washington mới đây đã công bố các hình ảnh vệ tinh cho thấy Việt Nam đã mở rộng đường băng ở quần đảo Trường Sa.

Trung Quốc sau đó đã phản đối hành động này, dù Hà Nội chưa lên tiếng xác nhận hay bác bỏ thông tin trên.

http://www.voatiengviet.com/a/tq-co-the-cung-tac-chien-o-bien-dong-va-hoa-dong/3615892.html

Báo chí Trung Quốc hôm 28/11 cho hay các nhà làm phim nước này sắp thực hiện bộ phim về sinh thái biển ở Biển Đông.

Bộ phim sẽ được làm dưới dạng phim tài liệu, với tựa đề “Beautiful South China Sea, My Home” (tạm dịch “Biển Hoa Nam xinh đẹp, ngôi nhà của tôi”).

Trong buổi họp báo tại Hội chợ Du lịch Biển Quốc tế ở Hải Nam (Trung Quốc) hôm 26/11, ông Yao Hongzhao, đứng đầu Hiệp hội Bảo vệ San hô và Sò Hải Nam cho biết các thành viên của nhóm làm phim đều là những người tình nguyện, trong đó có một nhiếp ảnh gia dưới nước.

Trong khi đó tại thành phố Tam Sa, Phó Thị trưởng cho biết thành phố này đã thu hút được 16 trong số 500 công ty lớn nhất thế giới đến đầu tư.

Tuyên bố của giới chức Trung Quốc đưa ra trong bối cảnh Bắc Kinh đang nỗ lực gia tăng sự hiện diện nhằm khẳng định chủ quyền trên tuyến thủy lộ quan trọng và sôi động ở Biển Đông.

Theo lời Phó Thị trưởng Tam Sa, tổng cộng đã có 157 doanh nghiệp đầu tư vào thành phố với tổng số vốn lên đến hơn 3 tỷ nhân dân tệ (khoảng 435 triệu đôla), giúp cho thành phố này thu về hơn 1,53 tỷ nhân dân tệ tiền thuế.

Doanh nghiệp đầu tư vào Tam Sa hoạt động trong nhiều lĩnh vực, bao gồm nông nghiệp, du lịch, hàng không, giao thông và văn hóa.

Tin cho hay các ngân hàng lớn của Trung Quốc như Ngân hàng Công thương Trung Quốc và Ngân hàng Trung Quốc, cũng đã mở chi nhánh trên hòn đảo này.

Thành phố Tam Sa được thành lập vào năm 2012 trên đảo Phú Lâm, thuộc quần đảo Hoàng Sa, nơi Việt Nam tuyên bố chủ quyền. Mục tiêu thành lập Tam Sa là để quản lý các quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa và bãi cạn Scarborough, khu vực mà ngoài Việt Nam còn có Philippines, Đài Loan, Malaysia và Brunei tuyên bố chủ quyền chồng chéo nhau.

Kể từ khi thành lập, Trung Quốc đã xây dựng các tuyến đường giao thông, bệnh viện, trường học, nhà máy xử lý nước và các cơ sở khác trên đảo này.

Theo Tân Hoa Xã, The Straits Times/ANN

http://www.voatiengviet.com/a/trung-quoc-lam-phim-sinh-thai-bien-dong-thu-hut-dau-tu-o-tam-sa/3614752.html

Giữa lúc Tổng thống đắc cử Donald Trump của Mỹ đang chuẩn bị kết liễu hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương, chính phủ Việt Nam vẫn duy trì kế hoạch thúc đẩy 30 dự luật vốn được xây dựng để tuân thủ hiệp định TPP, trong đó có các luật về lao động, kinh doanh, ngoại thương và doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Bloomberg dẫn lời ông Nguyễn Đức Kiên, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Việt Nam, phát biểu rằng “Chúng tôi sẽ tiếp tục tiến hành những gì chúng tôi có kế hoạch làm. Chúng tôi cần cải thiện công nghệ và quản trị doanh nghiệp. Điều đó rất quan trọng”.

Lâu nay Việt Nam được xem là một trong những nước có thể hưởng lợi nhiều nhất từ TPP, với triển vọng tiếp cận được nhiều thị trường hơn cho các loại hàng hóa sản xuất ở Việt Nam, từ quần áo, giày dép cho đến hàng điện tử.

Tuy vậy khi TPP bị đình trệ, Việt Nam không mất tất cả mọi thứ. TPP đã giúp tạo đà cho những thay đổi về cơ cấu ở đất nước có hơn 90 triệu dân này.

Ông Phạm Trọng Nghĩa, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp luật của Quốc hội, nói với Bloomberg rằng TPP đã nâng cao nhận thức của những thành phần chủ chốt như quan chức chính phủ, các chủ lao động, công đoàn, người lao động và công chúng về tác động của thương mại tự do. Các chủ doanh nghiệp dường như cũng muốn duy trì đà cải cách do TPP tạo ra.

Ông Alan Pham, kinh tế gia trưởng của VinaCapital, công ty quản lý quỹ đầu tư lớn nhất Việt Nam, nói TPP có thể là một lộ trình cho Việt Nam khi đất nước hội nhập hơn vào kinh tế toàn cầu. Ông nói: “Có TPP hay không, Việt Nam sẽ vẫn cải cách. Hiệp định này rất có ích để chính phủ và doanh nghiệp Việt Nam biết cần tiến hành những bước gì để thực sự trở thành một phần trong nền kinh tế toàn cầu”.

Hồi tháng trước, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói ngay cả khi TPP thất bại, Việt Nam vẫn sẽ tiếp tục hội nhập quốc tế nhiều hơn với 12 hiệp định thương mại tự do khác đã ký.

TPP gồm 12 nước trong đó có Việt Nam, Mỹ, Canada, Nhật, Úc và một số nước khác, nhưng không có Trung Quốc. Khối này được cho là sẽ chiếm khoảng 40% sản lượng kinh tế toàn cầu hay 30 nghìn tỷ đôla nếu hiệp định TPP có hiệu lực.

Theo Bloomberg, VietnamNet

http://www.voatiengviet.com/a/viet-nam-tuyen-bo-van-cai-cach-du-co-tpp-hay-khong/3615749.html

Bộ Quốc phòng và Bộ Công an Việt Nam vừa có những thay đổi nhân sự quan trọng vào ngày hôm qua với những bổ nhiệm mới.

Ở Bộ Quốc phòng, Đại tá Phùng Quang Hải, con trai của cựu Bộ trưởng Quốc phòng Phùng Quang Thanh đã bàn giao chức vụ chủ tịch Hội đồng quản trị tổng công ty 319 cho người khác. Báo chí trong nước không đưa tin cụ thể tại sao có thay đổi này ở Bộ Quốc phòng.

Tổng công ty 319 trực thuộc Bộ Quốc phòng, chuyên lĩnh vực xây dựng dân dụng, công nghiệp, công trình giao thông thủy lợi, rà phá bom mìn, và bất động sản. Năm 2009, ông Phùng Quang Hải được bổ nhiệm làm Giám đốc công ty 319. Đến tháng 8 năm 2011, ông được bố của mình là Bộ trưởng Phùng Quang Thanh bổ nhiệm làm Chủ tịch hội đồng thành viên Tổng Công ty 319.

Tại Bộ Công An, Đại tá Nguyễn Duy Ngọc, Phó Giám đốc, thủ trưởng cơ quan cảnh sát điều tra công an Hà Nội làm Phó Tổng Cục trưởng tổng cục Cánh sát Bộ Công An.

http://www.rfa.org/vietnamese/vietnamnews/vn-police-and-defense-ministry-reshuffle-11292016100528.html

Tòa án nhân dân tỉnh Hà Tĩnh hôm nay mở phiên tòa xét xử nguyên chủ tịch ủy ban nhân dân huyện Kỳ Anh (tỉnh Hà Tĩnh) cùng 6 cán bộ từ cấp huyện đến chủ tịch xã, phó chủ tịch xã với cáo buộc làm trái quy định nhà nước để chiếm đoạt, làm thất thoát hàng chục tỷ đồng.

Theo cáo trạng, năm 2008, Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh đã phê duyệt dự án kinh phí bồi thường hỗ trợ giải phóng mặt bằng tại khu liên hợp gang thép và cảng nước sâu Sơn Dương thuộc Khu kinh tế Vũng áng với tổng số tiền 537 tỷ đồng. Ông Nguyễn Văn Bổng, nguyên chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Kỳ Anh, bị cáo tại phiên tòa, là chủ tịch hội đồng bồi thường. Ông Bổng cùng các thuộc cấp đã bàn bạc thống nhất hợp thức hóa toàn bộ diện tích đất công do xã quản lý thành đất đã giao cho các hộ dân sử dụng trước mốc 1/7/2004 để được hưởng chính sách bồi thường 100% giá đất nông nghiệp. Với cách làm này, các bị cáo đã làm thất thoát số tiền trên10 tỷ đồng, hiện không thể thu hồi.

Cáo trạng của Viện Kiểm sát Nhân dân tỉnh Hà Tĩnh đề nghị khung hình phạt từ 12 năm đến 20 năm tù đối với ông Bổng và 4 bị cáo khác. Hai người còn lại bị đề nghị khung hình phạt từ 3 đến 12 năm. Dự kiến phiên tòa kéo dài 3 ngày từ ngày hôm nay đến ngày 1 tháng 12.

http://www.rfa.org/vietnamese/vietnamnews/vn-try-ha-tinh-s-local-leaders-for-corruption-11292016104205.html

Việt Nam và Nhật Bản cam kết sẽ thúc đẩy hơn nữa hợp tác trong lĩnh vực an ninh biển qua việc Việt Nam sẵn sàng tiếp nhận tàu hải quân của Nhật tới thăm các cảng của Việt Nam và sử dụng dịch vụ hậu cần, kỹ thuật tại cảng quốc tế Cam Ranh. Đó là một nội dung trao đổi trong đối thoại chính sách quốc phòng lần thứ 4 giữa Việt Nam và Nhật Bản diễn ra vào ngày hôm nay tại Tokyo, Nhật Bản.

Tại cuộc đối thoại với Thứ trưởng Quốc phòng Nhật Ro Manabe, Thứ trưởng Quốc phòng Việt Nam, thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh cũng đề nghị Nhật bản tiếp tục hỗ trợ các dự án khắc phục hậu quả chiến tranh. Đó là sớm ký kết bản ghi nhớ hợp tác rà phá bom mìn và Nhật bản hỗ trợ một dự án tẩy độc dioxin cho Việt Nam. Hai phía cũng và hướng tới ký kết bản ghi nhớ hợp tác tẩy độc dioxin/chất da cam giữa hai bên.

Thứ Trưởng Quốc phòng hai nước chứng kiến việc ký kết bản tham chiếu về hợp tác công nghiệp quốc phòng song phương. Nhật bản sẽ hỗ trợ Việt Nam sản xuất các sản phẩm công nghiệp quốc phòng công nghệ cao theo hướng lưỡng dụng và phát triển thị trường.

Công nghệ lưỡng dụng được hiểu là các công nghệ có thể ứng dụng đồng thời cho việc thiết kế, chế tạo các sản phẩm quân sự và các sản phẩm phục vụ cho mục đích dân sự.

http://www.rfa.org/vietnamese/vietnamnews/vn-jp-hold-4-defense-dialogue-11292016093403.html

Mặc Lâm, biên tập viên RFA

Dư luận xã hội đang tranh luận về việc Ban chấp hành Trung ương Đảng, Quốc Hội, Chủ tịch nước, Chính phủ và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam vừa có quyết định để tang Chủ tịch Fidel Castro của Cuba với hình thức Quốc tang.

Chúng tôi có đồng minh?

Hiến pháp nước Cộng Hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam không có điều khoản nào quy định tổ chức một Quốc tang cho bất cứ ai. Tuy nhiên theo một nghị định của chính phủ ban hành vào năm 2012 thì một lễ Quốc tang cho cá nhân sẽ được áp dụng trong những trường hợp như sau: thứ nhất bốn vị trí cao nhất trong hệ thống chính trị là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Thủ tướng, Chủ tịch quốc hội dù đang tại chức hay mãn nhiệm khi chết đều được cử hành Quốc tang. Trong trường hợp đặc biệt một cán bộ cao cấp nào đó có công lao to lớn với quốc gia hay quốc tế sẽ được xét và tổ chức Quốc tang. Tuy nhiên theo luật cán bộ ban hành năm 2008 thì người này phải là công dân Việt Nam.

Cái Đảng Việt Nam này tổ chức Quốc tang coi như là một cách nói với thế giới cũng như với người dân trong nước rằng chúng tôi có đồng minh đây!

-Nguyễn Huệ Chi

Luật sư Trần Quốc Thuận, nguyên phó chủ nhiệm văn phòng Quốc hội cho biết:

“Trong Hiến pháp Việt Nam không có quy định gì về lễ Quốc tang còn trong nghị định của chính phủ cũng như quy định nội bộ thì có quy định Quốc tang. Còn về trong văn bản nhà nước thì có một nghị đỉnh của chính phủ rất cụ thể trong trường hợp đó. Cũng có một nghị quyết của Bộ chính trị, một nghị quyết của Thường vụ Quốc hội quy định về các lễ tang của Việt Nam gồm có Quốc tang, lễ tang nhà nước, lễ tang cấp cao còn cái chuyện làm lễ Quốc tang cho một người nước ngoài thì nếu 4 cơ quan đó họ hè nhau họ làm thì coi như họ quyết định rồi.”

Đối với trường hợp Chủ tịch Fidel Castro Việt Nam quyết định để tang cho ông với nghi thức Quốc tang vào ngày 04 tháng 12 năm 2016. Trong thời gian này, các cơ quan, công sở trong phạm vi cả nước và các cơ quan đại diện của Việt Nam ở nước ngoài treo cờ rủ, có dải băng tang như quy định, không tổ chức các hoạt động vui chơi, giải trí công cộng.

Về việc này Giáo Sư Nguyễn Huệ Chi nhận định:

“Cái Đảng Việt Nam này tổ chức Quốc tang coi như là một cách nói với thế giới cũng như với người dân trong nước rằng chúng tôi có đồng minh đây! Đồng minh ở nơi xa xôi ấy và đã từng là hai nước chống Mỹ thì đồng minh ấy đối với chúng tôi rất quan trọng, nghĩa là họ vẫn muốn sống lại những ngày quá khứ chứ họ không nhìn đến tương lai gì cả.”

Chủ tịch Fidel Castro được công bố Quốc tang tại Việt Nam khiến rất nhiều người bức xúc. Câu hỏi đặt ra là ông Fidel không có công trạng cụ thể nào đối với đất nước nhưng lại hưởng vinh dự to lớn đối với nhân dân Việt Nam là một sai lầm mang tính trình diễn.

Trong thông cáo đặc biệt quyết định về việc này có loan đầy đủ tiểu sử của Chủ tịch Fidel Castro từ những hoạt động đầu tiên cho tới khi mất. Trong khoảng thời gian ấy ông sang thăm Việt Nam ba lần, ông vô cùng gần gũi với Đảng và nhà nước Việt Nam bằng những sự ủng hộ, lên tiếng cũng như luôn đứng về phía Việt Nam trong chiến tranh chống Mỹ. Ông là nguyên thủ đầu tiên tới thăm Việt Nam sau khi Quảng Trị được giải phóng đầu tiên vào năm 1973.

Bản thông cáo cũng ghi nhận trên phương diện quốc tế, Fidel Castro là nhà hoạt động Nhà nước và Lãnh đạo xuất sắc trong Phong trào Cộng sản và Công nhân quốc tế, có đóng góp to lớn và tích cực cho Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc.

Không thể nâng lên thành hàng Quốc tang?

Nhìn tổng quát nội dung bản thông cáo dân chúng không tìm ra được một việc làm cụ thể nào của Chủ tịch Fidel đối với cuộc chiến tranh chống Mỹ của Việt Nam ngoài các cử chỉ đầy tính ngoại giao giống như các nước cộng sản với nhau.

Những quan hệ được gọi là đặc biệt dù sao cũng không thể nâng lên thành hàng Quốc tang, vốn dành riêng cho người có công với tổ quốc.

Giáo sư Nguyễn Huệ Chi phân tích việc Hà Nội tổ chức Quốc tang cho Fidel như sau:

Bây giờ làm Quốc tang cũng là cách bày tỏ sự tương liên đối với người bạn xưa, tức là tưởng niệm quá khứ. Tức là họ nhìn về quá khứ, còn nếu nhìn về tương lai thì mọi chuyện đều vô nghĩa rối…
-GS Nguyễn Huệ Chi

“Fidel Castro thực lòng khâm phục Việt Nam bởi vì ông ấy là biểu tượng cho một đội quân đã lật đổ một chế độ độc tài nhưng mà lại dựng lên một chế độ độc tài khác. Có lẽ trên phương diện nào đó còn kinh khủng hơn chế độ độc tài cũ vì độc tài cũ chỉ là một cá nhân còn độc tài này là cả một đảng. Đứng về phương diện ấy ông Fidel Castro không phải là người để đất nước này làm Quốc tang mà chính Đảng Cộng sản Việt Nam làm Quốc tang cho một ông thủ lĩnh đảng Cộng sản Cuba như thế đúng hơn. Fidel Castro chỉ vì ý thức hệ mà quy phục Việt Nam, còn ông Việt Nam thì thấy có một ông từ xa xôi quy phục mình thì đồng bệnh tương liên cho nên quy phục lại!

Bây giờ làm Quốc tang cũng là cách bày tỏ sự tương liên đối với người bạn xưa, tức là tưởng niệm quá khứ. Tức là họ nhìn về quá khứ, còn nếu nhìn về tương lai thì mọi chuyện đều vô nghĩa rối bởi vì chúng ta đang phải đi theo quy luật là đi theo con dường dân chủ tự do.”

Người dân tự hỏi, nếu những quan hệ mang tính rất đặc biệt cho một người bạn cùng ý thức hệ được áp dụng vào Trung Quốc thì biết bao nhiêu cán bộ cao cấp của họ sẽ đương nhiên được hưởng vinh dự này vì trong chiến tranh Trung Quốc đã bỏ rất nhiều của cải lẫn xương máu để Việt Nam chống Mỹ.

Người dân Việt Nam theo dõi cái chết của Fidel Castro với những góc nhìn khác nhau. Nếu hàng trăm người xếp hàng trước Tòa đại sứ Cuba tại Hà Nội để khóc lóc, tỏ bày sự thương tiếc thì cũng có hàng ngàn người khác bày tỏ sự hả hê của mình trên hệ thống mạng xã hội. Sự mâu thuẩn ấy đã làm cho Quốc tang của Fidel tại Việt Nam nếu có sẽ đào thêm hố sâu chia rẽ vì ngăn cách.

Từ khi Việt Nam thống nhất, Hà Nội đã nhiều lần giúp cho Cuba thoát khỏi khó khăn về lương thực bằng hàng ngàn tấn gạo viện trợ, đây cũng đủ trả mối thân tình mà Fidel dành cho Việt Nam.

Nếu vì mục đích trả lễ cho cá nhân ông Fidel Castro thì Quốc hội Việt Nam đã có bà Nguyễn Thị Kim Ngân, trong tư cách Chủ tịch đã dẫn phái đoàn sang Cuba vào ngày 28 tháng 11 để dự lễ tang đã trả đủ lễ đối với một nước cộng sản anh em nằm bên kia bán cầu có cùng ý thức hệ cũng như giữ vững lập trường tiến lên Chủ nghĩa xã hội như Việt Nam đang theo đuổi.

Cùng lúc với cái chết của Fidel, báo chí Việt Nam loan tải Tư lệnh hải quân Trung Quốc là tướng Ngô Thắng Lợi hôm 25 tháng 11 đã tới tham dự lễ tưởng niệm 18 tử sỹ Trung Quốc trong trận đánh vào tháng 1 năm 1974 với hải quân Việt Nam Cộng hòa để chiếm Hoàng Sa. Nếu ngay lúc này Việt Nam làm Quốc tang cho 74 người lính đã đổ máu cho tổ quốc ấy thì ý nghĩa biết bao nhiêu thay vì đem Fidel Castro vào vòng tranh cãi.

http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/reacting-on-national-mourning-for-president-fidel-castro-in-vn-11292016082001.html